Irma Marku/ 22 Marsi – një refleksion se si të mos mbetet thjesht një datë në histori

Historia nuk është një muze i heshtur ku datat pluhurosen mbi raftet e kujtesës, por një arenë ku vetëm ato ngjarje që ushqehen me frymën e së tashmes mbeten të gjalla. 22 Marsi 1992 ishte ora e lindjes së demokracisë shqiptare, një mëngjes i ndritshëm pas natës së gjatë të diktaturës, një agim që premtonte liri, shpresë dhe një jetë të re. Por çfarë ndodh kur një agim nuk ndiqet nga një ditë me diell? Ai mbetet thjesht një shkrepje e zbehtë në horizont.
Në 1992, opozita ishte si një zjarr që përhapej nëpër shpirtrat e një kombi të lodhur, një stuhi që çonte përpara valën e shpresës dhe ndryshimit. Ishte zëri i popullit që shembte muret e frikës, një flamur i ri që ngrihej mbi gërmadhat e një regjimi të vjetër. Sot, ky flamur rrezikon të bëhet një copë pëlhurë e varur në errësirën e harresës, nëse shtyllat që mbajtën atë fitore nuk ngrihen sërish.
22 Marsi është një shpresë që nuk mund të mbetet një relike e së shkuarës
Në vitin 1992, populli e shihte Partinë Demokratike si një anije shpëtimi, një arkë që do ta nxirrte nga përmbytja e së shkuarës. Sot, opozita nuk mund të mbetet një varkë e ankoruar në nostalgjinë e lavdisë së dikurshme. Ajo duhet të kthehet në një anije lufte, e aftë të çajë detin e stuhishëm të manipulimeve, korrupsionit dhe kapjes së shtetit.
Shpresa nuk mund të mbetet një pikturë e bukur në mur, por duhet të jetë një zjarr që digjet në zemrat e njerëzve. Opozita duhet të bëhet sërish ajo flakë që ndriçon rrugën, e jo një qiri që ndriçon vetëm kujtimet e veta. Nuk mjafton të mbahen fjalime për atë që ishte 22 Marsi, por duhet të ndërtohet një 22 Mars i ri, një tjetër moment që trondit themelet e sistemit të kalbur.
Partia Demokratike duhet tē kalojë nga nostalgjia në aksion: Rindërtimin e shtyllave të fitores.
Në vitin 1992, opozita nuk ishte thjesht një parti politike, por një lëvizje, një ortek që merrte me vete të rinjtë, të përndjekurit, punëtorët, intelektualët, të gjithë ata që ëndërronin një Shqipëri ndryshe.
Sot, Partia Demokratike nuk mund të mbetet një kështjellë e vetmisë, e mbrojtur nga muret e saj të brendshme. Ajo duhet të dalë në sheshe, të flasë me zemrat e njerëzve, të dëgjojë dhe të përfaqësojë realisht ata që ndihen të tradhtuar nga një sistem që i ka shitur shpresat tek oligarkët dhe klanet kriminale.
Më 1992, zgjedhjet ishin një duel mes së shkuarës dhe së ardhmes. Sot, dueli është më i vështirë: një opozitë e përndjekur dhe një qeveri që ka shtrirë rrënjët e saj në çdo cep të shtetit, një forcë që luan me kohën për të lodhur kundërshtarët dhe për të mpirë shpresën e qytetarëve. Por historia ka treguar se edhe pemët me rrënjë të thella bien kur vjen stuhia e duhur.
22 Marsi nuk ishte vetëm një fitore mbi një regjim, por një betim për një Shqipëri ku Liria, Drejtësia dhe Dinjiteti njerëzor nuk do të ishin thjesht fjalë në një fletë votimi. Sot, ajo betejë është e papërfunduar. Nëse 22 Marsi mbetet thjesht një përvjetor që festohet me fjalime e kujtime, atëherë ai nuk është më një dritë orientuese, por një hije e së shkuarës.
Opozita duhet të kthehet në një mur që nuk thyhet, një forcë që nuk negocion me të keqen, një lëvizje që nuk pret mëshirën e sistemit, por e sfidon atë deri në rrënjë. Nëse nuk e bën këtë, atëherë 22 Marsi do të mbetet thjesht një datë në kalendar, një monument i heshtur i një shprese të papërmbushur.
Nëse opozita e kupton se historia nuk është një rrëfim i shkuar, por një betejë që shkruhet çdo ditë, atëherë një tjetër 22 Mars është i mundur. Jo si një nostalgji, por si një realitet që ngjall Shqipërinë.