Është kreu i Legalistëve, Shpetim Axhami, i cili e konsideron të paligjshëm aktin e komunistëve për shpalljen e Shqipërisë si Republikë më 11 janar 1946.
Reagimi i plotë i tij:
Shpallja e Shqipërisë republikë, më 11 Janari 1946, e paligjshme, këtu nisi kalvari i vuatjeve për shqiptarët!
11 Janari i vitit 1946, përfaqëson momentin kur Shqipëria u shpall republikë, duke kaluar nga një monarki kushtetuese në një regjim totalitar, regjim i cili do të ndikonte thellësisht në jetën dhe të ardhmen e kombit shqiptar për dekada me radhë.
Ndryshimi i sistemit politik nga monarki në republikë erdhi në një kohë kur vendi ishte nën presionin dhe ndikimin e fortë të forcave komuniste, të cilat përdorën dhunë dhe manipulim për të siguruar kontrollin e plotë. Kjo lëvizje solli rrëzimin e institucioneve të pavarura, shkeljen e të drejtave themelore të individit dhe shkatërrimin e moralit kombëtar, duke vendosur partinë mbi gjithçka.
Kalimi nga monarkia në republikë: Një humbje për kombin?
Në vitet e monarkisë, nën drejtimin e Mbretit Zog I, Shqipëria pati një periudhë stabiliteti të krahasueshëm me vendet perëndimore, me institucione që funksiononin dhe me një qasje pro-evropiane. Për shumë legalistë, kthimi i Shqipërisë në republikë ishte jo vetëm një veprim joligjor, por edhe një tradhti ndaj aspiratave kombëtare, veçanërisht në raport me Kosovën dhe trojet e tjera shqiptare.
Pasojat e republikës komuniste:
Pas shpalljes së republikës, filloi një periudhë e errët e izolimit dhe represionit të pamëshirshëm ndaj çdo kundërshtari politik. Lufta e klasave, shkatërrimi i pronës private, dhe mohimi i të drejtave themelore të individit ishin themelet mbi të cilat u ngrit regjimi komunist. Shkatërrimi i institucioneve fetare dhe mohimi i të drejtës për të besuar ishin një tjetër goditje e rëndë për identitetin kombëtar dhe moralin e popullit shqiptar.
Republika pas viteve ’90: Probleme të vazhdueshme politike
Edhe pas rënies së regjimit komunist, sistemi republikan parlamentar në Shqipëri ka vazhduar të tregojë dobësi të theksuara. Mosfunksionimi i institucioneve të pavarura, zgjedhja e presidentit me shumicë të thjeshtë dhe pazaret politike e kanë lënë vendin në një gjendje të vazhdueshme të krizave politike. Këto mangësi e kanë bërë të vështirë krijimin e një demokracie të qëndrueshme dhe funksionimin e duhur të shtetit të së drejtës.
Monarkia si alternativë: Një zgjidhje për të ardhmen?
Legalistët dhe shumica shqiptarëve besojnë se rikthimi i sistemit mbretëror është zgjidhja për të rivendosur stabilitetin politik dhe moralin kombëtar. Për ktë theksojmë shembullin pozitiv të monarkive perëndimore si modele të shteteve demokratike dhe të zhvilluara.
Përfundimisht, 11 Janari 1946 simbolizon fillimin e një periudhe të vuajtjeve dhe izolimi, monarkia mbetet mundësia për të rikthyer dinjitetin dhe stabilitetin e kombit shqiptar.
“”ATDHEU MBI TË GJITHA”🇦🇱
Mbretit Zog I
