Tensioni i lartë – një faktor rreziku jo vetëm për sëmundjet e zemrës
Tensioni i lartë (hipertensioni) shpesh herë konsiderohet si një vrases i ngadaltë dhe i heshtur pasi shenjat duan kohë të shfaqen ndërkohë që vetë sëmundja mund të ketë vite që ka filluar të dëmtojë shëndetin tuaj. Pasojat e një tensioni të lartë të patrajtuar variojnë nga një paaftësi, në një cilësi të dobët jetese e madje edhe në një sulm në zemër (atak kardiak).
Pothuajse gjysma e pacientëve të cilët nuk e trajtojnë hipertensionin vdesin nga sëmundje të zemrës që lidhen me një qarkullim jo të mirë të gjakut (sëmundjet iskemike të zemrës) ndërsa një e treta vdesin nga goditjet në tru.
Trajtimi dhe ndryshimi i mënyrës së jetesës ndihmojnë në mbajtjen nën kontroll të tensionit të lartë dhe për pasojë dhe të rreziqeve jetësore që ai kanos.
Komplikimet që shkakton tensioni i lartë i pa kontrolluar ose i trajtuar në mënyrë jo efektive janë:
Dëmtim i arterieve
Arteriet e shëndetshme janë fleksible, të forta dhe elastike. Shtresa e tyre e brendshme është e lëmuar në mënyrë që gjaku të qarkullojë lirshëm për të furnizuar organet jetësore dhe indet me oksigjen.
Hipertensioni mund të shkaktojë:
• Arterie të dëmtuara dhe të ngushtuara. Tensioni i lartë mund të dëmtojë qelizat e shtresës së brendshme të arterieve.
Kur yndyrnat e dietës suaj ushqimore futen në sistemin e qarkullimit të gjakut, ato grumbullohen në arteriet e dëmtuara.
Si përfundim, muret e arterieve e humbasin easticitetin e tyre duke e limituar në këtë mënyrë qarkullimin e gjakut në trup.
• Aneurizëm (zgjerim i erës së gjakut). Me kalimin e kohës, presioni i vazhdueshëm i gjakut i cili kalon nëpër një arterie të dobësuar mund të bëjë që një pjesë e murit të saj të zgjerohet dhe të formojë një aneurizëm.
Një aneurizëm mund të çahet dhe të shkaktojë hemoragji të brendshme që mund të rrezikojnë edhe jetën. Aneurizmat mund të formohen në çdo arterie, por azakonisht ato formohen në arterien më të madhe të quajtur aortë.
Dëmtim i zemrës
Zemra pompon gjak në të gjithë trupin.
Tensioni i lartë i pakontrolluar mund ta dëmtojë zemrën në një sërë mënyrash të tilla si:
• Sëmundja e arterieve koronare e cila prek arteriet që furnizojnë me gjak muskulin e zemrës. Arteriet e ngushtuara nuk e lejojnë gjakun të qarkullojë lirshëm. Në momentin që gjaku nuk shkon lirisht në zemer, pacienti mund të ndiejë dhimbje në kraharor, një atak kardiak apo ritëm jo të rregullt të zemrës (aritmi).
• Zmadhim i anës së majtë të zemrës. Tensioni i lartë e detyron zemrën të sforcohet me shumë se zakonisht për të pompuar gjakun në pjesën tjetër të trupit.
Ky sforcim shkakton trashjen ose zmadhimin e ventrikulit të majtë (left ventricular hypertrophy). Këto ndryshime e kufizojnë aftësinë e ventrikulit të majtë për të pompuar gjakun në trup.
Kjo gjendje rrit rrezikun për atak kardiak, pamjaftueshmëri të zemrës dhe vdekje të papritur kardiake.
• Insuficiencë kardiake.
Me kalimin e kohës presioni i lartë i gjakut e sforcon muskulin e zemrës dhe e dobëson atë. Kjo situatë çon në pamjaftueshmëri të zemrës.
Dëmtim në tru
Tensioni i lartë shkakton Këto demtime ne tru:
• Iskemia e përkohshme cerebrale.
Në disa raste kjo quhet goditje e vogël në tru.
Kjo gjë ndodh nga një ndalim i përkohshëm i gjakut në tru i shkaktuar nga ateroskleroza ose nga një koagul gjaku i cili mund të vijë si pasojë e një tensioni të lartë. Një atak iskemik i përkohshëm është shpesh një paralajmërim që pacienti është në rrezik të lartë për një goditje në tru.
• Goditja në tru. Goditja në tru ndodh kur një pjese e trurit privohet nga oksigjeni dhe elementët ushqimorë duke shkaktuar kështu vdekjen e qelizave të trurit.
Tensioni i lartë i gjakut mund të shkaktojë goditje në tru duke dëmtuar dhe dobësuar enët e gjakut të trurit nëpërmjet ngushtimit apo çarjes së tyre.
• Demenca. Demenca është një sëmundje e trurit, e cila shkakton problem me të menduarit, të folurin, të arsyetuarit, kujtesën, pamjen dhe lëvizjen. Ka një sërë faktorësh që shkaktojnë demencën. Demenca vaskulare p.sh., mund të rezultojë si pasojë e ngushtimit dhe bllokimit të arterieve që furnizojnë me gjak trurin.
Gjthashtu mund të shkaktohet nga goditja në tru e cila në vetvete shkaktohet nga ndërprerja e qarkullimit të gjakut drejt trurit. Në secilin nga këto raste, tensioni i lartë mund të jetë shkaktari.
• Paaftësi e lehtë e komunikimit. Kjo situatë është një fazë tranzicioni e ndryshimeve në të kuptuarin dhe memorien që vijnë me moshën dhe është një nga problemet kryesore të shkaktuara nga sëmundja e alzaimerit, por që njëkohësisht mund të shkaktohet edhe nga bllokimi i enëve të gjakut që vjen nga tensioni i lartë.
Dëmtim i veshkave
Veshkat filtrojnë lëngjet dhe mbetjet e tepërta nga gjaku. Tensioni i lartë mund të dëmtojë enët e gjakut të cilat shkojnë drejt veshkave dhe atyre që gjenden brenda veshkave, duke shkaktuar në këtë mënyrë disa lloje të sëmundjeve të veshkave.
Diabeti kur i mbishtohet tensionit të lartë, mund ta përshpejtojë demtimin e enëve të gjakut .
