Nga Irma Marku
Në fund nuk mbetet asgjë përveç pluhurit që lë pas një klloun i vjetër, një plak që nuk mban mbi supe urtësinë e moshës, por vetëm përdëllesa të sëmura dhe fantazi diabolike. Në rastin tonë, ky plak mban emrin Edi Rama.
Nuk është më thjesht një politikan i ezauruar. Është imitues profesionist i shkatërrimit. Imiton gjithkënd që sjell dhimbje dhe e bën këtë me përkushtim pervers, një herë si arkitekt që përmbys e herën tjetër si artist që fshin kujtesën, më pas si gjykatës që improvizon drejtësinë.
Është një Zelensky i keqlexuar, një Beria me kravatë moderne, një Hugo Chávez i pikturuar me akrilik.
Por mbi të gjitha, është një antishqiptar, në kuptimin më të thellë të fjalës sepse urren kulturën e vërtetë të këtij vendi dhe sidomos Veriun, të cilin nuk e ka dashur kurrë, sepse s’e ka kuptuar kurrë.
E, pikërisht për këtë ai krijon figura si “neomalësorja” një shpikje e turpshme për të maskuar zëvendësimin.
Në vend të një zëri autentik të Dukagjinit, ai na ofron një figurë plastikë, një instrument që fshin me butësi por me efekt vdekjeprurës retushimi si zhbërje.
Sepse kjo është strategjia: “Neo”.
Një togfjalësh i zbukuruar, i huazuar nga moda dhe teknologjia, që në fakt është dogmë e re komuniste, ndërtuar për të ngritur metastaza mbi të hershmen, mbi njeriun, mbi kulturën.
Kjo dogmë “Neo” e ka zëvendësuar realitetin shqiptar me kopje pa shpirt:
“Neomalësorja” që nuk përfaqëson, por maskon.
“Neoarsimi” që nuk mëson, por përshtat përbindësha të bindur.
“Neokultura” që nuk kujton, por zbavitet duke zhveshur fjalën.
“Neograviteti moral” që gjithçka e bën të rrëshqasë drejt harresës.
Në këtë kontekst, Thethi nuk u vizitua, u dhunua.
Rama nuk shkoi atje për të dëgjuar Malësinë, por për ta gjunjëzuar në sy të kamerave. Dhe e bëri siç di ai: me buzëqeshje ironike, me sharje të koduara, me poza urdhëruese. U kthye në IKMT-në e vetvetes, në shkatërrues të asaj që nuk i nënshtrohet.
Ai që dikur propagandonte “transformimin”, sot vrapon pas skenave ku mund të bëjë ndëshkuesin, rolin që i jep ndjesinë e zotit të vogël. Sepse Rama nuk duron dot të mbetet njeri mes njerëzve. Ai do që të jetë gjithnjë “mbi”.
Mbi Ligjin, mbi Kombin, mbi Kujtesën.
Por Shqipëria nuk është një peizazh për selfie. As një kulisë për regjisorin plak që” s’i del e keqja”!
Shqipëria është e lodhur. Është e sëmurë. Por, jo pa vetëdije.
Dhe në këtë moment, pyetja është një: Kush do ta shpëtojë?
Sigurisht, Jo “Neo”-t. Jo imitim pas imitimi.
Jo marionetat që shiten si të rinj vetëm pse janë të sapofutur në kornizën e partisë.
Jo retushimet që nuk kanë gjurmë, as rrënjë, as shërbim.
Ekipi mjekësor i shpëtimit janë ata që nuk u infektuan:
Mësuesi që nuk pranoi të mësojë gënjeshtra.
Gruaja që nuk pranoni të jetë fasadë.
Malësori që nuk e uli kokën për “ndihmë”.
I riu, që nuk pranoi të pagëzohet “Neo” apo matrikullohet si rilindas aktivist vetëm sepse nuk ka kujtesë.
Sepse një vend nuk shpëtohet asesi nga ata që e sëmurën, por nga ata që nuk e harruan kurrë çfarë është Njeriu, Kultura, Dinjiteti.
Dhe…. ky klloun i vjetër, me gjithë arsenalin e tij “Neo”, me gjithë garniturën e retorikës së lodhur, nuk do të mundet kurrë, të fshehë të vërtetën:
Shqipëria është ende gjallë. Dhe shpirti i saj nuk retushohet.

