Gjatë Luftës së Parë Ballkanike të viteve 1912-13, Serbia dhe Mali i Zi pasi dëbuan forcat osmane në Shqipërinë e sotme, Kosovën dhe Maqedoninë e Veriut, kryen krime të shumta lufte kundër popullsisë shqiptare, të cilat u raportuan nga shtypi opozitar evropian, amerikan dhe serb. . Për të hetuar krimet, Carnegie Endowment for International Peace formoi një komision të posaçëm, i cili u dërgua në Ballkan në vitin 1913. Duke përmbledhur situatën në zonat shqiptare, Komisioni përfundon:
“Shtëpi dhe fshatra të tëra të kthyera në hi, popullata të paarmatosura dhe të pafajshme të masakruara masivisht, akte të pabesueshme dhune, plaçkitje dhe brutalitete të çdo lloji – të tilla ishin mjetet që përdorën dhe vazhdojnë të përdoren nga ushtria serbo-malazeze, me një pikëpamje për të gjithë transformimin e karakterit etnik të rajoneve të banuara ekskluzivisht nga shqiptarët”. ~ Raport i Komisionit Ndërkombëtar për Luftërat Ballkanike
Qëllimi i dëbimeve dhe masakrave të dhunshme të shqiptarëve etnikë ishte një manipulim statistikor përpara Konferencës së Ambasadorëve të Londrës, e cila do të vendoste për kufijtë e rinj ballkanikë. Numri i viktimave në Kosovën nën kontrollin e Serbisë në muajt e parë vlerësohej në rreth 25,000 persona. Numri më i lartë i vlerësuar i viktimave totale gjatë pushtimit në të gjitha viset shqiptare nën kontrollin serb ishte rreth 120,000 shqiptarë të të dy gjinive dhe të të gjitha moshave.
Madje edhe një socialdemokrat serb (Dimitrije Tucoviq) i cili kishte shërbyer më parë në ushtri, komentoi neverinë që kishte për krimet që kishte bërë populli i tij kundër shqiptarëve, duke përshkruar me shumë detaje grumbujt e shqiptarëve të vdekur e pa kokë në qendrat e një varg qytetesh të djegura afër Kumanovës dhe Shkupit:
…tmerret në fakt filluan sapo kaluam kufirin e vjetër. Nga pesë pasdite. po i afroheshim Kumanovës. Dielli kishte perënduar, kishte filluar të errësohej. Por sa më i errët të bëhej qielli, aq më i ndritshëm ishte ndriçimi i frikshëm i zjarreve kundër tij. Djegia po ndodhte përreth nesh. Fshatra të tëra shqiptare ishin kthyer në shtylla zjarri… Me gjithë monotoninë e saj të zjarrtë kjo pamje u përsërit gjatë gjithë rrugës për në Shkup… Dy ditë para mbërritjes sime në Shkup, banorët ishin zgjuar në mëngjes me pamjen, nën urën kryesore mbi Vardar – domethënë në qendër të qytetit – grumbuj kufomash shqiptare me koka të prera. Disa thanë se këta ishin shqiptarë vendas, të vrarë nga çetnikët, të tjerë se kufomat i zbritën në urë nga ujërat e Vardarit. Ajo që ishte e qartë ishte se këta burra pa kokë nuk ishin vrarë në betejë.
Në foto, gazeta New York Times, duke raportuar këto krime lufte në numrin e saj të 31 dhjetorit 1912.
