{"id":95681,"date":"2026-02-26T10:22:32","date_gmt":"2026-02-26T10:22:32","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=95681"},"modified":"2026-02-26T10:22:32","modified_gmt":"2026-02-26T10:22:32","slug":"ing-hasan-cani-erozioni-dhe-rreshqitjet-e-tokes-ne-shqiperi-pasoja-qe-do-na-shoqerojne-gjate","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2026\/02\/26\/ing-hasan-cani-erozioni-dhe-rreshqitjet-e-tokes-ne-shqiperi-pasoja-qe-do-na-shoqerojne-gjate\/","title":{"rendered":"Ing. Hasan Cani: Erozioni dhe rreshqitjet e tok\u00ebs n\u00eb Shqip\u00ebri pasoja q\u00eb do na shoq\u00ebrojn\u00eb gjat\u00eb."},"content":{"rendered":"

Nuk ka se si t\u00eb ndodhi ndryshe kur n\u00eb vere na shoqerojn\u00eb zjarret dhe prerjet e pyjeve dhe n\u00eb dim\u00ebr p\u00ebrmbytjet, erozioni dhe shembjet masive t\u00eb tok\u00ebs. <\/p>\n

Shpyll\u00ebzimi aktiv (prerja e pa ligjeshme, prerja e paplanifikuar dhe djegia) i pyjeve, duke i shtuar dhe nderhyrjet me vepra t\u00eb ndryshme infrastrukturore t\u00eb pa studjuara mir\u00eb,ku prejet e shpateve t\u00eb tera t\u00eb maleve nga ndertimi i rrugeve p\u00ebr nd\u00ebrtim HEC – ve, dhe mos rehabilitimi i tyre me vepra anti erozive dhe punime biologjike jan\u00eb nga shkaqet kryesore t\u00eb degradimit t\u00eb tok\u00ebs dhe rritjes s\u00eb rrezikut t\u00eb rr\u00ebshqitjeve t\u00eb dheut q\u00eb sot po ndeshemi n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb territorin e vendit.
\nT\u00eb paralajm\u00ebruar prej vitesh se Shqip\u00ebria \u00ebsht\u00eb e k\u00ebrcenuar nga katastrofa natyrore, por askush nuk don tja dij\u00eb.<\/p>\n

Deri n\u00eb vitin 2026 vendi ka humbur nga djegia 515343 ha pyje. duke i shtuar dhe siperfaqen e prerjeve te pa ligjeshme t\u00eb pyjeve (sidomos trungishte) mbi 120 mije ha intensifikojn\u00eb k\u00ebto efekte, duke sjell\u00eb humbje ekonomike dhe sociale t\u00eb konsiderueshme n\u00eb infrastruktur\u00eb dhe sh\u00ebrbime ekologjike. <\/p>\n

\ud83d\udd25 Pasojat e prerjes dhe djegies s\u00eb pyjeve. <\/p>\n

1. Rritja e erozionit t\u00eb tok\u00ebs
\nKur hiqet mbulesa pyjore:
\n \u2022 Humbet mbrojtja fizike e tok\u00ebs nga kurora dhe legusha (shtresa e gjetheve).
\n \u2022 Uji i shiut bie direkt mbi tok\u00eb \u2192 rritet goditja kinetike e pikave t\u00eb shiut.
\n \u2022 Rritet rrjedhja sip\u00ebrfaq\u00ebsore dhe formohen brazda e p\u00ebrrenj t\u00eb vegj\u00ebl te menjehershem dhe te rrembyeshem.
\n \u2022 Erozioni n\u00eb zona t\u00eb zhveshura mund t\u00eb rritet 5\u201320 her\u00eb krahasuar me pyje t\u00eb paprekura.
\n \u2022 Humbja e tok\u00ebs mund t\u00eb kaloj\u00eb 30\u201350 ton\/ha\/vit.<\/p>\n

2. Rritja e rreshqitjeve t\u00eb tok\u00ebs
\nRr\u00ebnj\u00ebt e drur\u00ebve:
\n \u2022 Veprojn\u00eb si armatur\u00eb natyrore q\u00eb lidh grimcat e tok\u00ebs.
\n \u2022 Rrisin kohezionin dhe q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb e shpatit.<\/p>\n

Pas prerjes:
\n \u2022 Forca mbajt\u00ebse e tok\u00ebs ulet me 20\u201340% brenda 2\u20135 viteve (deri sa rr\u00ebnj\u00ebt t\u00eb kalben).
\n \u2022 Rritet rreziku i rreshqitjeve pas reshjeve intensive.
\nshpyll\u00ebzimit
\n \u2022 reshjeve ekstreme (q\u00eb po shtohen nga ndryshimet klimatike) kan\u00eb rritur ndjesh\u00ebm frekuenc\u00ebn e katastrofave gjeomorfologjike.<\/p>\n

\ud83d\udee3 3. Shkat\u00ebrrimi i rrug\u00ebve dhe infrastruktur\u00ebs.
\nEfektet zinxhirore:
\n 1. Sedimentet bllokojn\u00eb kanalet kulluese.
\n 2. Rrjedhjet e forta d\u00ebmtojn\u00eb trupin e rrug\u00ebs.
\n 3. Rreshqitjet shembin segmentet rrugore.<\/p>\n

\ud83c\udf32 Si e frenojn\u00eb pyjet k\u00ebt\u00eb katastrof\u00eb?<\/p>\n

1\ufe0f\u20e3 Ulja e erozionit
\n \u2022 Kurora ul energjin\u00eb e shiut me 50\u201380%.
\n \u2022 Rr\u00ebnj\u00ebt rrisin kohezionin e tok\u00ebs.
\n \u2022 Legusha rrit infiltrimin dhe redukton rrjedhjen sip\u00ebrfaq\u00ebsore.<\/p>\n

2\ufe0f\u20e3 Stabilizimi i shpateve
\n \u2022 Sistemi rr\u00ebnjor rrit rezistenc\u00ebn n\u00eb prerje t\u00eb tok\u00ebs.
\n \u2022 Ulet presioni i ujit n\u00eb pore (p\u00ebrmes transpirimit).<\/p>\n

3\ufe0f\u20e3 Rregullimi hidrologjik
\n \u2022 Pyjet funksionojn\u00eb si sfungjer natyror.
\n \u2022 Ulin kulmin e p\u00ebrmbytjeve.
\n \u2022 Stabilizojn\u00eb mikroklim\u00ebn dhe lag\u00ebshtin\u00eb e tok\u00ebs. <\/p>\n

P\u00ebrfundimisht ato q\u00eb ndodhin sot n\u00eb vendin ton\u00eb jan\u00eb nga politika te gabuara p\u00ebr k\u00ebt\u00eb sektor ku mund te themi se:
\n prerja dhe djegia e pyjeve:
\n \u2022 ka rritur eksponencialisht erozionin permes grryerjes dhe rreqitjes se tokes
\n \u2022 eshte dob\u00ebsuar rende stabiliteti i shpateve te maleve dhe brigjeve te lumenjeve
\n \u2022 ka rritur kostot publike p\u00ebr infrastruktur\u00ebn
\n \u2022 ka ul kapacitetin e sekuestrimit t\u00eb karbonit
\n \u2022 ka demtuar rende biodiversitetin<\/p>\n

Prandaj pyjet:
\n \u2022 Jan\u00eb mbrojtja natyrore m\u00eb efektive kund\u00ebr erozionit dhe rreshqitjeve
\n \u2022 Kan\u00eb rol ky\u00e7 n\u00eb adaptimin ndaj ndryshimeve klimatike
\n \u2022 Jan\u00eb investim ekonomik afatgjat\u00eb. <\/p>\n

Ne vendin tone pyjet po eleminohen pjese pjese me mbeshtetjen e qeverise. <\/p>\n

– Qeveria me VKM heq qindra ha pyje nga Zonat e Mbrojtura dhe fondi pyjore pa shperblim dhe kompensim, p\u00ebr ti betonizuar. <\/p>\n

– Qeveria raporton se jan\u00eb pyll\u00ebzuar mij\u00ebra ha me pyje ( vetem n\u00eb ZM Dajt 200 ha, Kuk\u00ebs 500 ha) n\u00eb terren nuk ka asnj\u00eb objekt pyll\u00ebzuar apo rehabilituar. <\/p>\n

– Qeveria ndermerr inisiativa ligjore p\u00ebr shkaterrimin dhe tjetersimin e fondit pyjore kullosor me t\u00eb ashtuquajturit investitor strategjik me vlere 1 euro pa limit siperfaqeje. <\/p>\n

– Qeveria nuk don tja dij\u00eb p\u00ebr p\u00ebrdoruesit tradicional dhe pronar\u00ebt e pyjeve, por u merr pronen dhe tjeterson at\u00eb. <\/p>\n

P\u00ebr te gjitha k\u00ebto pasoja afat gjata vetem Qeveria dhe KM nuk kan\u00eb faj, fajin e ka zjarri, reshjet. pronar\u00ebt, p\u00ebrdoruesit tradicional dhe populli. <\/p>\n

Justifikimi i tyre digjet gjith\u00eb bota, shembet gjith\u00eb bota.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nuk ka se si t\u00eb ndodhi ndryshe kur n\u00eb vere na shoqerojn\u00eb zjarret dhe prerjet e pyjeve dhe n\u00eb dim\u00ebr p\u00ebrmbytjet, erozioni dhe shembjet masive t\u00eb tok\u00ebs. Shpyll\u00ebzimi aktiv (prerja e pa ligjeshme, prerja e paplanifikuar dhe djegia) i pyjeve, duke i shtuar dhe nderhyrjet me vepra t\u00eb ndryshme infrastrukturore t\u00eb pa studjuara mir\u00eb,ku prejet […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":95686,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-95681","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95681","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=95681"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95681\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":95688,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95681\/revisions\/95688"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/95686"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=95681"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=95681"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=95681"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}