{"id":95640,"date":"2026-02-24T11:55:17","date_gmt":"2026-02-24T11:55:17","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=95640"},"modified":"2026-02-24T11:55:17","modified_gmt":"2026-02-24T11:55:17","slug":"cfare-duhet-te-hame-a-eshte-peshku-njelloj-si-mishi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2026\/02\/24\/cfare-duhet-te-hame-a-eshte-peshku-njelloj-si-mishi\/","title":{"rendered":"\u00c7far\u00eb duhet t\u00eb ham\u00eb? A \u00ebsht\u00eb peshku nj\u00eblloj si mishi..??"},"content":{"rendered":"<p>Nga Prof. Dr. Alket Koroshi<\/p>\n<p>\u00c7do vit, n\u00eb jav\u00ebt para Pashk\u00ebve, shum\u00eb t\u00eb krishter\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn marrin pjes\u00eb n\u00eb Kreshm\u00ebn&#8230; Nj\u00eb nga zakonet m\u00eb t\u00eb p\u00ebrhapura \u00ebsht\u00eb q\u00eb ata qe ndjekin sherbimet fetare  abstenojn\u00eb nga mishi t\u00eb Premteve. Sidoqoft\u00eb, peshku \u00ebsht\u00eb nje alternative  e pranueshme .<br \/>\nKjo sepse peshku \u00ebsht\u00eb konsideruar disi i ndrysh\u00ebm nga llojet e tjera t\u00eb mishit &#8211; por p\u00ebr t\u00eb kuptuar pse \u00ebsht\u00eb kjo, ne duhet t\u00eb kerkojme  n\u00eb historin\u00eb e agj\u00ebrimit .<br \/>\nNe mund te pasurojme  dijen  tone duke m\u00ebsuar se \u00e7far\u00eb \u00ebsht\u00eb Kreshma, si dhe dit\u00ebt q\u00eb lidhen me te.<br \/>\nPse agj\u00ebrojn\u00eb t\u00eb krishter\u00ebt?<br \/>\nAgj\u00ebrimi ka qen\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb e kremtimeve fetare q\u00eb nga para krishterimit. N\u00eb fakt, Kisha ndaloi mishin \u00e7do t\u00eb Premte gjat\u00eb gjith\u00eb vitit deri n\u00eb vitin 1966. Jezusi flijoi mishin e tij t\u00eb Premten e Madhe, dhe me kete arsyetim  , mishi u shmang t\u00eb Premteve n\u00eb p\u00ebrkujtim te kesaj. Sot, dit\u00ebt pa mish jan\u00eb t\u00eb kufizuara n\u00eb shtat\u00eb t\u00eb Premtet e Kreshm\u00ebs dhe t\u00eb M\u00ebrkur\u00ebn e Hirit (dita e par\u00eb e Kreshm\u00ebs). Kreshma si\u00e7 e dim\u00eb sot filloi n\u00eb vitin 325 me K\u00ebshillin e Nicea dhe agj\u00ebrimi u p\u00ebrfshi q\u00eb nga fillimi.<br \/>\nKa qen\u00eb nj\u00eb p\u00ebrjashtim p\u00ebr peshqit q\u00eb nga fillimi. Gjitar\u00ebt dhe pulat ishin historikisht shum\u00eb m\u00eb t\u00eb shtrenjta, p\u00ebr nj\u00eb njeri te zakonshem , nd\u00ebrsa peshku ishte nj\u00eb protein\u00eb relativisht e lir\u00eb dhe e bollshme. Kjo u pershtat  edhe n\u00eb gjuh\u00eb. Fjala mish  n\u00eb latinisht (historikisht gjuha e krishterimit) \u00ebsht\u00eb caro, dhe caro nuk p\u00ebrfshin peshq. N\u00eb Irland\u00eb, th\u00ebnia dikur e zakonshme &#8220;as peshk, as mish, as shpend dmth as kjo as ajo&#8221; fliste p\u00ebr tre kategorit\u00eb e kafsh\u00ebve me peshqit  t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb nga llojet e tjera t\u00eb mishit.<br \/>\nBiologjia \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb e kuptueshme sot sesa ishte edhe disa dekada m\u00eb par\u00eb, e l\u00ebre m\u00eb shekuj m\u00eb par\u00eb kur k\u00ebto rregulla agj\u00ebrimi u kodifikuan.<br \/>\nSot mund te jete me e drejte te kerkoni  nj\u00eb p\u00ebrgjigje ndaj pyetjes: a konsiderohet peshku mish?<br \/>\n\u00c7far\u00eb \u00ebsht\u00eb peshku?<br \/>\nKur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr t\u00eb folur p\u00ebr peshkun si di\u00e7ka q\u00eb ju hani, fjala perdoret  si &#8220;mishi i peshqve q\u00eb p\u00ebrdoret si ushqim&#8221;.<br \/>\nFjala peshk mbulon nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb kafsh\u00ebve ujore. N\u00eb llojet m\u00eb themelore, shumica e peshqve kan\u00eb vertebra , verza,  luspa dhe pend\u00eb. Peshkaqen\u00ebt,  peshku sharre dhe patinat i p\u00ebrkasin nj\u00eb kategorie peshqish t\u00eb njohur si \u201celasmobranch\u201d , t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb nj\u00eb trup t\u00eb ashp\u00ebr k\u00ebrc dhe jo vertebra . N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ka, n\u00eb nj\u00eb kuptim t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb, shum\u00eb peshq (dhe shum\u00eb lloje peshqish) n\u00eb det &#8211; si dhe n\u00eb oqeane, lumenj, liqene dhe pellgje.<br \/>\nPo mishi cfar\u00eb \u00ebsht\u00eb?<br \/>\nMishi p\u00ebrcaktohet si &#8220;mishi i kafsh\u00ebve si\u00e7 p\u00ebrdoret p\u00ebr ushqim&#8221;. Ne anglisht fjala \u201cmeat\u201d  vjen nga fjala anglisht e vjet\u00ebr \u201cmete\u201d. ne  mund t\u00eb veme  re di\u00e7ka qe i shkon edhe peshkut n\u00eb lidhje me p\u00ebrkufizimin e mishit : ne i  referohemi mishit t\u00eb &#8220;kafsh\u00ebve&#8221; q\u00eb p\u00ebrdoren p\u00ebr ushqim, t\u00eb cilat me sa duket mund t\u00eb merren per \u00e7do kafsh\u00eb q\u00eb njer\u00ebzit han\u00eb &#8211; lop\u00eb, derra, pula por edhe peshk.<br \/>\nPara se t\u00eb gjesh nj\u00eb p\u00ebrgjigje duke krahasuar p\u00ebrkufizimet fjal\u00eb p\u00ebr fjal\u00eb t\u00eb mishit dhe peshkut, sidoqoft\u00eb, duhet t\u00eb marr\u00ebsh parasysh edhe kuptimin origjinal t\u00eb mishit. Fjala mish i referohej fillimisht n\u00eb anglishten e vjet\u00ebr ushqimit n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, psh hame buke ose &#8220;pjesa e ngr\u00ebnshme e \u00e7do gj\u00ebje, si psh nj\u00eb frut ose arr\u00eb&#8221;. N\u00eb thelb \u00e7do gj\u00eb q\u00eb ishte ushqim i fort\u00eb n\u00eb krahasim me di\u00e7ka q\u00eb duhet t\u00eb pihet mund t\u00eb vihet  n\u00eb kategorin\u00eb e mishit &#8211; p\u00ebrfshir\u00eb peshqit.<br \/>\nKuptimet e vjetra ndryshojne me progresin e nje gjuhe ne kohe . Nj\u00eb shembull i sensit origjinal t\u00eb mishit q\u00eb mbijeton n\u00eb anglisht \u00ebsht\u00eb fjala sweetmeat, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb nj\u00eb &#8220;\u00ebmb\u00eblsir\u00eb delikate , e p\u00ebrgatitur me sheqer, mjalt\u00eb ose t\u00eb ngjashme dicka si keku , pasta etj.,<br \/>\nNga nj\u00eb k\u00ebndv\u00ebshtrim i kuzhin\u00ebs, ju mund t\u00eb keni v\u00ebrejtur nj\u00eb ndryshim  midis restoranteve q\u00eb specifikojn\u00eb mish kundrejt peshkut n\u00eb menu dhe atyre q\u00eb nuk e b\u00ebjn\u00eb k\u00ebt\u00eb. Disa restorante mbajn\u00eb an\u00ebn e mishit n\u00eb list\u00ebn e gjell\u00ebve specifike p\u00ebr kafsh\u00ebt n\u00eb tok\u00eb, nd\u00ebrsa t\u00eb tjer\u00ebt shenojne  peshqit dhe pjes\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb kafsh\u00ebve s\u00eb bashku.<br \/>\nPo cmund te thuhet per  proteinat?<br \/>\nRestorantet, mediat qe diskutojne ushqime te ndryshme  dhe njer\u00ebzit q\u00eb duan t\u00eb kerkojne  thell\u00eb n\u00eb biseda p\u00ebr ushqimin e tyre gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb po perdorin fjal\u00ebn protein\u00eb m\u00eb shum\u00eb sesa t\u00eb specifikojn\u00eb midis mishit, peshkut dhe alternativave t\u00eb mishit me baz\u00eb bimore.<br \/>\nProteina thjesht do t\u00eb thot\u00eb \u00ablendet  bimore ose shtazore t\u00eb pasura me molekula t\u00eb tilla, t\u00eb konsideruara si nj\u00eb burim ushqimi q\u00eb furnizon organizmin me aminoacidet thelb\u00ebsore \u00bb. N\u00eb nj\u00eb far\u00eb m\u00ebnyre, kjo \u00ebsht\u00eb e ngjashme me kuptimin e vjet\u00ebr t\u00eb mishit n\u00eb at\u00eb q\u00eb nuk i referohet vet\u00ebm kafsh\u00ebve q\u00eb ham\u00eb ose bim\u00ebve q\u00eb ham\u00eb, por ushqimit n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi.<br \/>\nMishi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb burim kryesor i proteinave p\u00ebr shum\u00eb njer\u00ebz, por ka, sigurisht, ushqime bimore t\u00eb pasura me proteina, duke p\u00ebrfshir\u00eb arra, fara soje (dhe tofu) dhe thjerr\u00ebzat. Proteinat ofrojn\u00eb energji afatgjat\u00eb, duke i b\u00ebr\u00eb ato nj\u00eb pjes\u00eb thelb\u00ebsore t\u00eb dietave tona. Makroelement\u00eb t\u00eb tjer\u00eb, t\u00eb tilla si yndyrnat dhe karbohidratet, sigurojn\u00eb gjithashtu energji.<br \/>\nNe nuk mund ti identifikojme peshqit me mishin por ne fund te fundit peshku qe kemi ne frigorifer eshte njelloj me mishin persa  perket proteinave dhe te dyja kane vlera ushqimore te rendesishme .<br \/>\nPerfundimi i kesaj bisede do te ishte: nese duhet te agjerojme te premteve te Kreshmes , duhet te evitojme edhe peshkun \u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Prof. Dr. Alket Koroshi \u00c7do vit, n\u00eb jav\u00ebt para Pashk\u00ebve, shum\u00eb t\u00eb krishter\u00eb n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn marrin pjes\u00eb n\u00eb Kreshm\u00ebn&#8230; Nj\u00eb nga zakonet m\u00eb t\u00eb p\u00ebrhapura \u00ebsht\u00eb q\u00eb ata qe ndjekin sherbimet fetare abstenojn\u00eb nga mishi t\u00eb Premteve. Sidoqoft\u00eb, peshku \u00ebsht\u00eb nje alternative e pranueshme . Kjo sepse peshku \u00ebsht\u00eb konsideruar disi i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":95641,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-95640","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95640","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=95640"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95640\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":95642,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/95640\/revisions\/95642"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/95641"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=95640"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=95640"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=95640"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}