{"id":94899,"date":"2026-01-10T21:34:13","date_gmt":"2026-01-10T21:34:13","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=94899"},"modified":"2026-01-10T21:34:13","modified_gmt":"2026-01-10T21:34:13","slug":"perparim-gjeka-profesoret-e-shquar-shqiptare-ne-perendim-dhe-mediokrja-lea-ypi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2026\/01\/10\/perparim-gjeka-profesoret-e-shquar-shqiptare-ne-perendim-dhe-mediokrja-lea-ypi\/","title":{"rendered":"Perparim Gjeka\/ PROFESOR\u00cbT E SHQUAR SHQIPTAR\u00cb N\u00cb PER\u00cbNDIM DHE MEDIOKRJA LEA YPI"},"content":{"rendered":"<p>Shqiptar\u00ebt kan\u00eb profesor\u00eb, autor\u00eb dhe intelektual\u00eb t\u00eb respektuar n\u00eb universitetet m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb Per\u00ebndimit, por shpesh nuk arrijn\u00eb t\u2019i dallojn\u00eb ata q\u00eb kan\u00eb ndikim real nga ata q\u00eb thjesht kan\u00eb dukshm\u00ebri.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb konfuzion kolektiv, ku fama ngat\u00ebrrohet me madh\u00ebshtin\u00eb dhe ekspozimi mediatik me pesh\u00ebn intelektuale, kemi nd\u00ebrtuar idhuj t\u00eb rrem\u00eb dhe kemi l\u00ebn\u00eb n\u00eb hije figura q\u00eb realisht i kan\u00eb sh\u00ebrbyer mendimit, kultur\u00ebs dhe dinjitetit shqiptar n\u00eb bot\u00eb. Rasti m\u00eb dometh\u00ebn\u00ebs i k\u00ebtij keqvler\u00ebsimi \u00ebsht\u00eb ai i Lea Ypit.<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt n\u00eb Per\u00ebndim nuk jan\u00eb as t\u00eb pakt\u00eb dhe as t\u00eb par\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm. N\u00eb universitete britanike, amerikane dhe europiane kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb dhe japin m\u00ebsim profesor\u00eb shqiptar\u00eb q\u00eb kan\u00eb botuar libra serioz\u00eb, t\u00eb cituar dhe t\u00eb respektuar n\u00eb fushat e tyre.<\/p>\n<p>G\u00ebzim Alpion, profesor n\u00eb Universitetin e Birminghamit n\u00eb Mbret\u00ebrin\u00eb e Bashkuar, ka nd\u00ebrtuar nd\u00ebr vite nj\u00eb vep\u00ebr akademike t\u00eb q\u00ebndrueshme, q\u00eb trajton raportin mes fes\u00eb, medias, kombit dhe figurave globale. Librat e tij p\u00ebr N\u00ebn\u00eb Terez\u00ebn nuk jan\u00eb thjesht biografi, por analiza t\u00eb thella sociologjike q\u00eb kan\u00eb hapur debate dhe jan\u00eb kthyer n\u00eb referenc\u00eb n\u00eb n\u00ebnfusha konkrete t\u00eb disiplin\u00ebs. Mbi t\u00eb gjitha, Alpion ka kontribuar n\u00eb paraqitjen serioze t\u00eb p\u00ebrvoj\u00ebs shqiptare n\u00eb Per\u00ebndim. Nga ana tjet\u00ebr, profesor Gezimi ka ngritur z\u00ebrin fuqish\u00ebm nd\u00ebr vite p\u00ebr keqmenaxhimin politik n\u00eb Shqip\u00ebri, kund\u00ebr qeverive t\u00eb djathta dhe t\u00eb majta, dhe ka mbrojtur kauza shoq\u00ebrore si ajo p\u00ebr Rrug\u00ebn e Arb\u00ebrit apo shp\u00ebtimin e Dibr\u00ebs nga p\u00ebrmbytja e hidrocentralit.<\/p>\n<p>Gazmend Kapllani, profesor q\u00eb hapi i pari nj\u00eb kated\u00ebr t\u00eb gjuh\u00ebs shqipe n\u00eb universitete amerikane, me librat e tij t\u00eb botuar n\u00eb disa gjuh\u00eb t\u00eb bot\u00ebs, ka b\u00ebr\u00eb at\u00eb q\u00eb shum\u00eb profesor\u00eb nuk e arrijn\u00eb kurr\u00eb: ka ndikuar realisht n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si Per\u00ebndimi e kupton emigracionin dhe kufirin. &#8220;A Short Border Handbook&#8221; nuk \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb lib\u00ebr i suksessh\u00ebm, por nj\u00eb tekst q\u00eb lexohet, diskutohet dhe p\u00ebrdoret n\u00eb universitete si d\u00ebshmi kulturore e p\u00ebrvoj\u00ebs s\u00eb emigrantit ballkanik e me gjere. Profesor Kapllani ka qen\u00eb z\u00eb i shqiptar\u00ebve pa b\u00ebrtitur, pa viktimizim dhe pa kompleks inferioriteti, duke lart\u00ebsuar mendimin intelektual shqiptar n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Profesor Kapllani shprehet publikisht dhe periodikisht mbi nevoj\u00ebn e nj\u00eb politike t\u00eb re n\u00eb Shqip\u00ebri dhe mbi rrug\u00ebt p\u00ebr t\u00eb ringritur vendin nga mang\u00ebsit\u00eb e tranzicionit.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb panoram\u00eb, Lea Ypi, pa asnj\u00eb q\u00ebndrim t\u00eb mbajtur nd\u00ebr vite mbi ecurin\u00eb politiko-ekonomike-shoq\u00ebrore t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, del jasht\u00eb konsiderate si nj\u00eb intelektuale e angazhuar. Dy librat m\u00eb t\u00eb njohur t\u00eb saj, edhe pse t\u00eb shkruar me nj\u00eb stil narrativ t\u00eb rafinuar dhe t\u00eb p\u00ebrshtatsh\u00ebm p\u00ebr publikun per\u00ebndimor, nga pik\u00ebpamja e ideve nuk kan\u00eb sjell\u00eb asgj\u00eb t\u00eb re n\u00eb filozofin\u00eb politike. Ato riprodhojn\u00eb korniza tashm\u00eb ekzistuese, pa krijuar koncepte, debate apo shkolla mendimi. Jan\u00eb libra t\u00eb lexuesh\u00ebm, por jo libra form\u00ebsues.<\/p>\n<p>Librat e Lea Ypit nuk kan\u00eb ushqyer debat as n\u00eb Shqip\u00ebri; nuk kan\u00eb ndikuar mendimin politik shqiptar, nuk kan\u00eb sh\u00ebrbyer si pik\u00eb referimi p\u00ebr diaspor\u00ebn dhe nuk kan\u00eb prodhuar reflektim komb\u00ebtar. Shqip\u00ebria n\u00eb k\u00ebto libra shfaqet m\u00eb shum\u00eb si sken\u00eb narrative p\u00ebr konsum per\u00ebndimor, sesa si atdhe q\u00eb meriton angazhim intelektual dhe sh\u00ebrbim moral.<\/p>\n<p>Kur flasim p\u00ebr mediokritet n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, nuk flasim p\u00ebr munges\u00eb inteligjence apo aft\u00ebsie shkrimi. Flasim p\u00ebr mosp\u00ebrputhjen mes vler\u00ebs reale t\u00eb vepr\u00ebs dhe statusit q\u00eb i atribuohet. Mediokriteti lind kur nj\u00eb autore paraqitet si madhore, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb prodhimi i saj \u00ebsht\u00eb korrekt, por jo i jasht\u00ebzakonsh\u00ebm; i bukur, por jo i thell\u00eb; i suksessh\u00ebm, por jo ndikues.<\/p>\n<p>Lea Ypi \u00ebsht\u00eb produkt tipik i nj\u00eb sistemi kulturor per\u00ebndimor q\u00eb shp\u00ebrblen rr\u00ebfimin personal t\u00eb \u201ct\u00eb ardhurit nga Lindja\u201d, p\u00ebr sa koh\u00eb q\u00eb ai nuk e sfidon thelbin e narrativ\u00ebs dominuese. Ky sistem prodhon yje mediatik\u00eb, jo domosdoshm\u00ebrisht mendimtar\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj.<\/p>\n<p>Shqiptar\u00ebt nuk kan\u00eb munges\u00eb intelektual\u00ebsh; kan\u00eb munges\u00eb kriteresh vler\u00ebsimi. Kur k\u00ebto kritere aplikohen me ndershm\u00ebri, b\u00ebhet e qart\u00eb se ndikimi matet me gjurm\u00ebn q\u00eb l\u00eb nj\u00eb vep\u00ebr n\u00eb mendim, n\u00eb debat dhe n\u00eb sh\u00ebrbim ndaj komunitetit dhe kombit \u2013 jo me kontrata botuese, \u00e7mime apo intervista.<\/p>\n<p>Profesor\u00ebt shqiptar\u00eb n\u00eb Per\u00ebndim meritojn\u00eb respekt kur kan\u00eb ndikim real. Dhe pik\u00ebrisht p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, mbivler\u00ebsimi artificial i figurave mediokre \u00ebsht\u00eb d\u00ebm, sepse err\u00ebson ata q\u00eb kan\u00eb kontribuar m\u00eb shum\u00eb dhe m\u00eb thell\u00eb, si Gazmend Kapllani dhe G\u00ebzim Alpion.<\/p>\n<p>Mes gjith\u00eb zhurm\u00ebs dhe dukshm\u00ebris\u00eb s\u00eb mediokriteteve, ne, si shoq\u00ebri shqiptare kudo q\u00eb jemi, duhet t\u00eb kuptojm\u00eb se e ardhmja jon\u00eb varet nga vler\u00ebsimi i t\u00eb mirave t\u00eb v\u00ebrteta dhe lart\u00ebsimi i njer\u00ebzve tan\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Vet\u00ebm duke ngritur mendimin, vepr\u00ebn dhe integritetin e intelektual\u00ebve q\u00eb kontribuojn\u00eb realisht, mund t\u00eb nd\u00ebrtojm\u00eb nj\u00eb komunitet t\u00eb fort\u00eb dhe nj\u00eb Shqip\u00ebri me dinjitet dhe perspektiv\u00eb.<\/p>\n<p>PERPARIM GJEKA<br \/>\n10 janar 2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shqiptar\u00ebt kan\u00eb profesor\u00eb, autor\u00eb dhe intelektual\u00eb t\u00eb respektuar n\u00eb universitetet m\u00eb t\u00eb mira t\u00eb Per\u00ebndimit, por shpesh nuk arrijn\u00eb t\u2019i dallojn\u00eb ata q\u00eb kan\u00eb ndikim real nga ata q\u00eb thjesht kan\u00eb dukshm\u00ebri. N\u00eb k\u00ebt\u00eb konfuzion kolektiv, ku fama ngat\u00ebrrohet me madh\u00ebshtin\u00eb dhe ekspozimi mediatik me pesh\u00ebn intelektuale, kemi nd\u00ebrtuar idhuj t\u00eb rrem\u00eb dhe kemi l\u00ebn\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":94900,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-94899","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94899","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94899"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94899\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94901,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94899\/revisions\/94901"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/94900"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94899"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94899"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94899"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}