{"id":94744,"date":"2026-01-01T18:07:12","date_gmt":"2026-01-01T18:07:12","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=94744"},"modified":"2026-01-01T18:07:12","modified_gmt":"2026-01-01T18:07:12","slug":"tragjedia-ne-alpet-e-zvicres-nata-e-vitit-te-ri-qe-u-shnderrua-ne-inferno-cka-ndodhi-ne-crans-montana","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2026\/01\/01\/tragjedia-ne-alpet-e-zvicres-nata-e-vitit-te-ri-qe-u-shnderrua-ne-inferno-cka-ndodhi-ne-crans-montana\/","title":{"rendered":"Tragjedia n\u00eb Alpet e Zvicr\u00ebs: Nata e Vitit t\u00eb Ri q\u00eb u shnd\u00ebrrua n\u00eb inferno &#8211; \u00e7ka ndodhi n\u00eb Crans-Montana?"},"content":{"rendered":"<p>Nga Enver Robelli<\/p>\n<p>Dhjet\u00ebra t\u00eb vdekur, rreth 100 t\u00eb l\u00ebnduar, prind\u00ebr t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruar q\u00eb tentonin t\u00eb thyenin kordonin policor p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb brenda e p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar f\u00ebmij\u00ebt e tyre: mediat zvicerane raportojn\u00eb mbi situat\u00ebn n\u00eb Crans-Montana, ku shp\u00ebrtheu nj\u00eb zjarr n\u00eb nj\u00eb bar nd\u00ebrsa mysafir\u00ebt po festonin Vitin e Ri.<\/p>\n<p>Crans-Montana \u00ebsht\u00eb shtangur. Ajo ndodhet n\u00eb nj\u00eb gjendje tronditjeje t\u00eb thell\u00eb, e mpir\u00eb dhe e pafuqishme p\u00ebr t\u00eb kuptuar at\u00eb q\u00eb ndodhi sapo akrepat sh\u00ebnuan fillimin e vitit t\u00eb ri. Kjo ndjenj\u00eb r\u00ebndon ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb \u201cRue Centrale\u201d, ku m\u00ebngjesin e k\u00ebsaj t\u00eb enjteje, qindra njer\u00ebz q\u00ebndrojn\u00eb pas shiritave t\u00eb kuq dhe t\u00eb bardh\u00eb t\u00eb policis\u00eb, shkruan gazeta \u201cTages Anzeiger\u201d n\u00eb nj\u00eb reportazh nga vendi i ngjarjes. \u201cVet\u00ebm banor\u00ebt mund t\u00eb kalojn\u00eb!\u201d &#8211; kjo \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigjja e prer\u00eb e polic\u00ebve q\u00eb ruajn\u00eb zon\u00ebn rreth barit \u201cLe Constellation\u201d. Atje, ku vet\u00ebm pak or\u00eb m\u00eb par\u00eb dhjet\u00ebra njer\u00ebz humb\u00ebn jet\u00ebn n\u00eb nj\u00eb zjarr ferri, tani mbret\u00ebron era e djegies dhe heshtja mortore.<\/p>\n<p>Sipas raportimeve t\u00eb detajuara nga \u201cTages-Anzeiger\u201d, vendi \u00ebsht\u00eb rrethuar me paravan\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbrojtur privat\u00ebsin\u00eb e viktimave, nd\u00ebrsa n\u00eb rrethimin e hekurt kan\u00eb t\u00eb vendosen lulet e para. \u201c\u00cbsht\u00eb tragjike, kaq tragjike\u201d, thot\u00eb nj\u00eb i moshuar italian q\u00eb jeton n\u00eb k\u00ebt\u00eb fshat turistik. N\u00eb \u00e7do cep t\u00eb Crans-Montana, vendasit mblidhen kok\u00eb m\u00eb kok\u00eb, k\u00ebmbejn\u00eb lajmet e fundit p\u00ebrmes WhatsApp-it dhe pyesin p\u00ebr fatin e fqinj\u00ebve t\u00eb tyre. Katastrofa ndodhi n\u00eb zem\u00ebr t\u00eb fshatit, n\u00eb momentin kur mij\u00ebra turist\u00eb po festonin n\u00eb rrug\u00eb.<\/p>\n<p>Sipas d\u00ebshmitar\u00ebve okular\u00eb t\u00eb cituar nga \u201cTages-Anzeiger\u201d, skenat pas shp\u00ebrthimit ngjanin me ato t\u00eb nj\u00eb lufte. Tym i zi q\u00eb dilte nga bari, njer\u00ebz q\u00eb vraponin t\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb nga flak\u00ebt duke ul\u00ebritur dhe trupa t\u00eb pajet\u00eb q\u00eb shtriheshin n\u00eb tok\u00eb.<\/p>\n<p>Rayan Guiren, vet\u00ebm 18 vje\u00e7, ishte aty pran\u00eb kur nisi zjarri. Si nj\u00eb klient i rregullt i \u201cLe Constellation\u201d, ai tregon: \u201cKur arrit\u00ebm, pam\u00eb njer\u00ebz me rroba t\u00eb djegura kudo n\u00eb tok\u00eb. Prind\u00ebr t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruar tentonin t\u00eb thyenin kordonin policor p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb brenda e p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar f\u00ebmij\u00ebt e tyre\u201d. Shumica e t\u00eb pranishm\u00ebve ishin t\u00eb mosh\u00ebs 15 deri n\u00eb 20 vje\u00e7. Sipas mediave lokale, viktima m\u00eb e re mendohet t\u00eb jet\u00eb vet\u00ebm 16 vje\u00e7e. <\/p>\n<p>Bilanci \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00eb: dhjet\u00ebra t\u00eb vdekur dhe rreth 100 t\u00eb l\u00ebnduar. Qielli mbi kantonin e Wallisit u pushtua nga zhurma e 10 helikopter\u00ebve dhe 40 ambulancave q\u00eb transportonin t\u00eb plagosurit drejt qendrave t\u00eb djegieve n\u00eb Z\u00fcrich dhe Lausanne. Shum\u00eb t\u00eb rinj q\u00eb prisnin n\u00eb radh\u00eb p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb n\u00eb bar shp\u00ebtuan vet\u00ebm fal\u00eb faktit se radh\u00ebt ishin shum\u00eb t\u00eb gjata dhe i ftohti i detyroi t\u00eb largoheshin pak minuta para katastrof\u00ebs.<\/p>\n<p>\u201cLe Constellation\u201d, i p\u00ebrshkruar si vendi q\u00eb duhet vizituar patjet\u00ebr nga elita, ishte n\u00eb pron\u00ebsi t\u00eb nj\u00eb \u00e7ifti francez nga Korsika. Me nj\u00eb kapacitet p\u00ebr 300 persona, bari ishte i mbushur plot. Megjithat\u00eb, dyshimet mbi sigurin\u00eb jan\u00eb t\u00eb forta. Banor\u00ebt vendas pohojn\u00eb se lokali kishte vet\u00ebm nj\u00eb dalje dhe asnj\u00eb dalje emergjence t\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb, nj\u00eb pretendim q\u00eb mbetet p\u00ebr t\u2019u v\u00ebrtetuar nga hetimet. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, vler\u00ebsimet n\u00eb platformat online p\u00ebr sigurin\u00eb e lokalit ishin shqet\u00ebsuese, vet\u00ebm 6.5 nga 10 pik\u00eb. Shkaku i zjarrit mbetet mister, por n\u00eb fshat qarkullojn\u00eb thashetheme p\u00ebr p\u00ebrdorim t\u00eb mjeteve piroteknike ose shk\u00ebndija nga qirinjt\u00eb dekorativ\u00eb.<\/p>\n<p>Crans-Montana, nj\u00eb nga destinacionet m\u00eb t\u00eb vizituara n\u00eb Alpet e Zvicr\u00ebs me 3 milion\u00eb vizitor\u00eb n\u00eb vit, tani duhet t\u00eb p\u00ebrballet me k\u00ebt\u00eb plag\u00eb. Vendi q\u00eb dikur kishte si banorin m\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm aktorin e James Bond, Roger Moore, sot \u00ebsht\u00eb larg luksit dhe flet vet\u00ebm p\u00ebr humbjen e jet\u00ebve t\u00eb reja.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb gazeta tjet\u00ebr zvicerane \u201cNeue Z\u00fcrcher Zeitung\u201d ka botuar nj\u00eb artikull ku liston tragjedit\u00eb q\u00eb nd\u00ebr vite kan\u00eb tronditur Zvicr\u00ebn.<\/p>\n<p>N\u00eb gusht t\u00eb vitit 2018, rr\u00ebzimi i avionit historik Ju-52 n\u00eb maj\u00ebn Piz Segnas n\u00eb Alpet e Kantonit t\u00eb Glarusit u mori jet\u00ebn 20 personave. Investigimi i m\u00ebvonsh\u00ebm zbuloi se pilot\u00ebt kishin fluturuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb \u201cshum\u00eb t\u00eb rrezikshme\u201d n\u00eb nj\u00eb lart\u00ebsi t\u00eb ul\u00ebt. Por kjo nuk ishte tragjedia e par\u00eb ajrore. N\u00eb vitin 2001, avioni i kopmanis\u00eb \u201cCrossair\u201d u rr\u00ebzua pran\u00eb fshatit Bassersdorf af\u00ebr Z\u00fcrichut gjat\u00eb uljes n\u00eb Aeroportin e Z\u00fcrichut, duke shkaktuar 24 viktima. Edhe m\u00eb her\u00ebt, n\u00eb vitin 1970, nj\u00eb bomb\u00eb e terrorist\u00ebve palestinez\u00eb shp\u00ebrtheu n\u00eb nj\u00eb fluturim t\u00eb kopmanis\u00eb ajrore \u201cSwissair\u201d drejt Tel Avivit, duke rr\u00ebzuar avionin n\u00eb fshatin W\u00fcrenlingen dhe duke vrar\u00eb t\u00eb 47 personat n\u00eb bord. Nd\u00ebrsa n\u00eb vitin 1963, vdiq\u00ebn 80 pasagjer\u00eb pasi avioni nga Z\u00fcrichu n\u00eb Gjenev\u00eb u rr\u00ebzua af\u00ebr fshatit D\u00fcrren\u00e4sch.<\/p>\n<p>Shtatori i vitit 2001 mbetet i paharruesh\u00ebm p\u00ebr zviceran\u00ebt p\u00ebr nj\u00eb tjet\u00ebr arsye. Friedrich Leibacher hyri i armatosur deri n\u00eb dh\u00ebmb\u00eb n\u00eb Parlamentin e Kantonit t\u00eb Zugut, duke vrar\u00eb 14 politikan\u00eb lokal\u00eb. <\/p>\n<p>Katastrofat natyrore kan\u00eb marr\u00eb gjithashtu hara\u00e7in e tyre. N\u00eb vitin 1965, 88 pun\u00ebtor\u00eb, kryesisht emigrant\u00eb italian\u00eb, humb\u00ebn jet\u00ebn n\u00ebn nj\u00eb ortek akulli gjat\u00eb nd\u00ebrtimit t\u00eb dig\u00ebs Mattmark. M\u00eb von\u00eb, n\u00eb vitin 1999, gjat\u00eb lundrimit t\u00eb furish\u00ebm n\u00eb lumin Saxetbach humb\u00ebn jet\u00ebn 21 t\u00eb rin. Ata i p\u00ebrfhsiu nj\u00eb val\u00eb gjigante uji dhe balte.<\/p>\n<p>N\u00eb rrug\u00ebt e Zvicr\u00ebs, zjarri n\u00eb tunelin e Gotthardit n\u00eb vitin 2001 (11 t\u00eb vdekur) dhe aksidenti tragjik i autobusit n\u00eb Sierre n\u00eb vitin 2012, ku 22 f\u00ebmij\u00eb belg\u00eb nuk u kthyen kurr\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi pas pushimeve t\u00eb skijimit, mbeten plag\u00eb t\u00eb hapura.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Enver Robelli Dhjet\u00ebra t\u00eb vdekur, rreth 100 t\u00eb l\u00ebnduar, prind\u00ebr t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruar q\u00eb tentonin t\u00eb thyenin kordonin policor p\u00ebr t\u00eb hyr\u00eb brenda e p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar f\u00ebmij\u00ebt e tyre: mediat zvicerane raportojn\u00eb mbi situat\u00ebn n\u00eb Crans-Montana, ku shp\u00ebrtheu nj\u00eb zjarr n\u00eb nj\u00eb bar nd\u00ebrsa mysafir\u00ebt po festonin Vitin e Ri. Crans-Montana \u00ebsht\u00eb shtangur. Ajo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":94745,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-94744","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94744","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94744"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94744\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94746,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94744\/revisions\/94746"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/94745"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94744"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94744"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94744"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}