{"id":90816,"date":"2025-07-22T14:45:35","date_gmt":"2025-07-22T14:45:35","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=90816"},"modified":"2025-07-22T14:45:35","modified_gmt":"2025-07-22T14:45:35","slug":"ben-blushi-ku-mund-ti-gjejne-studentet-universitetet-tona","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2025\/07\/22\/ben-blushi-ku-mund-ti-gjejne-studentet-universitetet-tona\/","title":{"rendered":"Ben Blushi\/ KU MUND T\u2019I GJEJN\u00cb STUDENT\u00cbT UNIVERSITETET TONA"},"content":{"rendered":"<p>Gati nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb isha i ftuar p\u00ebr nj\u00eb bised\u00eb me student\u00eb t\u00eb gjuh\u00eb let\u00ebrsis\u00eb n\u00eb Universitetin e Korc\u00ebs. Nuk ishin m\u00eb shum\u00eb se 12 nx\u00ebn\u00ebs.<\/p>\n<p>Nj\u00ebzet vjet m\u00eb par\u00eb, n\u00eb at\u00eb deg\u00eb studionin disa qindra djem dhe vajza q\u00eb besonin se nj\u00eb diplom\u00eb mund t\u00eb t\u00eb siguroj\u00eb nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p>Po sot kjo nuk \u00ebsht\u00eb m\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb. <\/p>\n<p>Jo t\u00eb gjith\u00eb jan\u00eb t\u00eb bindur se nj\u00eb diplom\u00eb universitare mjafton p\u00ebr t\u00eb t\u00eb siguruar pun\u00eb.<\/p>\n<p>Dhe c\u00ebshtja p\u00ebr shum\u00eb familje \u00ebsht\u00eb, a ja vlen ta cosh f\u00ebmij\u00ebn n\u00eb shkoll\u00eb t\u00eb lart\u00eb?<\/p>\n<p>A i kthen parat\u00eb e investuara n\u00eb arsim cdo lloj dege dhe cdo lloj shkolle?<\/p>\n<p>Kam frik\u00eb se jo.<\/p>\n<p>T\u00eb kusht\u00ebzuar nga komplekset sociale, familet kursejn\u00eb p\u00ebr ti cuar f\u00ebmij\u00ebt n\u00eb shkolla t\u00eb larta, por k\u00ebto para q\u00eb mund t\u00eb investoheshin diku tjet\u00ebr, n\u00eb shumic\u00ebn d\u00ebrrmuese t\u00eb rasteve nuk kthehen m\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr fat t\u00eb mir\u00eb shum\u00eb prind\u00ebr po e kuptojn\u00eb k\u00ebt\u00eb.<\/p>\n<p>Shum\u00eb shpejt njer\u00ebzit do fillojn\u00eb t\u00eb heqin dor\u00eb nga diplomat. <\/p>\n<p>T\u00eb kesh nj\u00eb diplom\u00eb nuk do t\u00eb thot\u00eb se ke edhe nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb garantuar, apo nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb paguar mir\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb tregun shqiptar nj\u00eb hidraulik fiton m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb jurist.<\/p>\n<p>Nj\u00eb elektricist fiton m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb m\u00ebsues.<\/p>\n<p>Nj\u00eb kuzhinjer fiton m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb biolog.<\/p>\n<p>Nj\u00eb agjent imobiliar fiton m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb ekonomist.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrtuesi i nj\u00eb brigade me dhjet\u00eb veta, fiton m\u00eb shum\u00eb se nj\u00eb arkitekt.<\/p>\n<p>N\u00ebse nj\u00eb famije i duhen t\u00eb pakt\u00ebn 50 mij\u00eb euro n\u00eb kat\u00ebr vjet, p\u00ebr t\u00eb mbajtur nj\u00eb f\u00ebmij\u00eb n\u00eb universitet, p\u00ebr t\u00eb edukuar nj\u00eb elektricist duhen dhjet\u00eb her\u00eb m\u00eb pak dhe mund\u00ebsia q\u00eb ai t\u00eb kthej\u00eb mbrapsht investimin, \u00ebsht\u00eb shum\u00eb m\u00eb e shpejt\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi arsimi n\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn \u00ebsht\u00eb n\u00eb kriz\u00eb dhe p\u00ebr m\u00eb pak se nj\u00eb dekad\u00eb p\u00ebrparimet teknologjike jo vet\u00ebm do mbyllin shum\u00eb vende pune por do mbyllin edhe laborator\u00ebt q\u00eb b\u00ebjn\u00eb njer\u00ebzit gati p\u00ebr pun\u00eb : vet\u00eb universitet.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria nuk do b\u00ebj\u00eb p\u00ebrjashtim.<\/p>\n<p>N\u00ebse n\u00eb dhjet\u00eb vitet e ardhshme nuk vjen n\u00eb pushtet ndonj\u00eb qeveri ultra e majt\u00eb, q\u00eb merr para nga taksat p\u00ebr t\u00eb leht\u00ebsuar dramat sociale,shumica e universiteteve do mbyllen.<\/p>\n<p>Thon\u00eb q\u00eb universitetet private jan\u00eb pak m\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p>Derisa mbeten t\u00eb hapura duhet t\u00eb jen\u00eb pak m\u00eb mir\u00eb.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb shum\u00eb shpejt edhe ato do rrudhen sic jan\u00eb rrudhur. <\/p>\n<p>Zgjidhja e par\u00eb e f\u00ebmij\u00ebve shqiptar\u00eb sot jan\u00eb universitet e huaja, zgjedhja e dyt\u00eb jan\u00eb ato private dhe zgjedhja e tret\u00eb jan\u00eb universitetet publike.<\/p>\n<p>Por shum\u00eb shpejt familjet shqiptare do jen\u00eb p\u00ebrball\u00eb nj\u00eb dileme shum\u00eb t\u00eb madhe: <\/p>\n<p>Pse i duhet nj\u00eb diplom\u00eb f\u00ebmij\u00ebs tim?<\/p>\n<p>Un\u00eb vet\u00eb, n\u00ebse do kthehesha 40 vjet p\u00ebrpara natyrisht nuk do zgjidhja m\u00eb deg\u00ebn q\u00eb kam zgjedhur gjuh\u00eb let\u00ebrsi, e cila nuk m\u00eb m\u00ebsoi asgj\u00eb, por ndoshta nuk do zgjidhja t\u00eb shkoja fare n\u00eb Universitet.<\/p>\n<p>Jeta m\u00eb ka m\u00ebsuar m\u00eb shum\u00eb gj\u00ebra se shkolla.<\/p>\n<p>Puna m\u00eb ka m\u00ebsuar se shkolla nuk t\u00eb m\u00ebson t\u00eb punosh.<\/p>\n<p>Shumica e njer\u00ebzve q\u00eb i mbaruan shkollat n\u00eb fund t\u00eb viteve 1990 nuk i p\u00ebrdor\u00ebn asnj\u00ebher\u00eb diplomat e tyre.<\/p>\n<p>Ata b\u00ebn\u00eb pun\u00eb t\u00eb tjera q\u00eb mund ti b\u00ebnin edhe pa diplom\u00eb.<\/p>\n<p>Sot mund t\u00eb jetosh shum\u00eb m\u00eb mir\u00eb duke i investuar kostot e shkollimit diku tjet\u00ebr, n\u00eb nj\u00eb start up apo n\u00eb nj\u00eb biznes familjar apo n\u00eb turiz\u00ebm apo n\u00eb bujq\u00ebsi.<\/p>\n<p>At\u00ebher\u00eb si zgjidhet kriza e universiteteve?<\/p>\n<p>Un\u00eb besoj se asnj\u00eb reform\u00eb q\u00eb nuk zgjeron tregun nuk mjafton.<\/p>\n<p>Integrimi i Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb BE do ti shkat\u00ebrroj\u00eb edhe m\u00eb keq universitetet tona.<\/p>\n<p>Si nj\u00eb vend antar i BE, f\u00ebmij\u00ebt shqiptar\u00eb mund t\u00eb studjojn\u00eb gratis n\u00eb cdo vend europian q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se kostot q\u00eb paguan sot nj\u00eb familje p\u00ebr t\u00eb cuar djalin apo vajz\u00ebn n\u00eb Gjermani do jen\u00eb dy her\u00eb m\u00eb t\u00eb ul\u00ebta.<\/p>\n<p>Kjo do t\u2019ia marri edhe kafshat\u00ebn e fundit universiteteve tona publike por edhe atyre private.<\/p>\n<p>Shqip\u00ebria do e ket\u00eb t\u00eb garantuar arsimin e f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb vet, por do rrezikoj\u00eb mbylljen e universiteteve t\u00eb veta.<\/p>\n<p>Sa her\u00eb flas me miq, q\u00eb administrojn\u00eb universitete private, ju them se e vetmja rrug\u00eb q\u00eb ata ti mbajn\u00eb hapur bizneset e tyre \u00ebsht\u00eb hapja e tregut ndaj t\u00eb huajve.<\/p>\n<p>Universitetet tona jan\u00eb pjesa m\u00eb e izoluar e shoq\u00ebris\u00eb. Edhe ekipet e varfra t\u00eb futbollit kan\u00eb t\u00eb huaj pa folur p\u00ebr restorantet, sh\u00ebrbimet, bankat apo kompant\u00eb.<\/p>\n<p>Cudit\u00ebrisht universitetet duken si laboraror\u00eb t\u00eb past\u00ebr etnik. <\/p>\n<p>Aty ka vet\u00ebm shqiptar\u00eb q\u00eb nuk m\u00ebsojn\u00eb.<\/p>\n<p>Natyrisht Shqip\u00ebria nuk mund t\u00eb josh\u00eb dot student\u00eb gjerman\u00eb, as belg\u00eb, as slloven\u00eb ndoshta as turq.<\/p>\n<p>Por nisur nga vendodhja gjeografike, klima dhe kostot e ul\u00ebta t\u00eb jetes\u00ebs, Shqip\u00ebria mund t\u00eb kthehej n\u00eb nj\u00eb hub t\u00eb lir\u00eb evropian p\u00ebr mij\u00ebra student\u00eb kinez\u00eb, indian\u00eb, pakistanez\u00eb, bangladeshas, iraken\u00eb, egjiptian\u00eb, vietnamez\u00eb etj.<\/p>\n<p>T\u00eb gjitha k\u00ebto vende cojn\u00eb cdo vit n\u00eb universitet e tyre m\u00eb shum\u00eb se 200 milion student\u00eb. Ndoshta edhe m\u00eb shum\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebto vende q\u00eb kan\u00eb nj\u00eb popullsi sa gjysma e bot\u00ebs, afro 4 miliard\u00eb njer\u00ebz, shtresa e mesme po rritet me shpejt\u00ebsi. Gjithmon\u00eb e m\u00eb shum\u00eb njer\u00ebz po dalin nga varf\u00ebria n\u00eb Kin\u00eb n\u00eb Indi, n\u00eb Egjipt n\u00eb Nigeri dhe n\u00eb Vietnam ku ekonomia po lul\u00ebzon.<\/p>\n<p>Kjo do t\u00eb thot\u00eb se n\u00eb dhjet\u00eb apo nj\u00ebzet vitet q\u00eb do vijn\u00eb, familjet do cojn\u00eb edhe m\u00eb shum\u00eb f\u00ebmij\u00eb n\u00eb shkolla t\u00eb larta.<\/p>\n<p>Por kaq shum\u00eb f\u00ebmij\u00eb nga familjet e mesme kineze, indiane dhe pakistaneze q\u00eb \u00ebnd\u00ebrrojn\u00eb t\u00eb shkollohen n\u00eb Evrop\u00eb, nuk shkojn\u00eb dot n\u00eb Lond\u00ebr, as n\u00eb Paris dhe as n\u00eb Berlin apo n\u00eb Amerik\u00eb q\u00eb po mbyllet si treg universitar.<\/p>\n<p>P\u00ebrvec politikave izolacioniste n\u00eb k\u00ebto vende, kostot jan\u00eb shum\u00eb m\u00eb t\u00eb larta dhe kuotat shum\u00eb t\u00eb kufizuara.<\/p>\n<p>Por nj\u00eb pjes\u00eb e tyre mund t\u00eb vinin n\u00eb Shqip\u00ebri, si n\u00eb nj\u00eb vend evropian.<\/p>\n<p>Un\u00eb habitem se si univesitetet private harxhojn\u00eb ende para p\u00ebr t\u00eb reklamuar n\u00eb tregun e vog\u00ebl shqiptar, kur duhet t\u00eb hapnin agjensi rekrutimi n\u00eb Kin\u00eb, n\u00eb Indi apo n\u00eb Pakistan apo n\u00eb Egjipit.<\/p>\n<p>Ky duhet t\u00eb ishte nj\u00eb biznes komb\u00ebtar. I ndihmuar nga shteti. I udh\u00ebhequr nga shteti.<\/p>\n<p>Qeveria mund ti eksploroj\u00eb k\u00ebto tregje fillimisht p\u00ebr t\u00eb mbushur universtetet publike q\u00eb sot po japin shpirt.<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb m\u00eb mir\u00eb q\u00eb universitet tona t\u00eb mbahen me parat\u00eb e kinez\u00ebve dhe indian\u00ebve sesa me taksat tona.<\/p>\n<p>Nga 200 milion student\u00eb aziatik\u00eb q\u00eb shkojn\u00eb cdo vit n\u00eb shkoll\u00eb t\u00eb lart\u00eb qoft\u00eb edhe 0.1 p\u00ebr qind t\u00eb vinin n\u00eb Shqip\u00ebri jan\u00eb dy her\u00eb m\u00eb shum\u00eb se gjith\u00eb numri i student\u00ebve shqiptar\u00eb n\u00eb total.<\/p>\n<p>Shteti mund t\u00eb kthehej n\u00eb nj\u00eb agjensi p\u00ebr t\u00eb mbledhur student\u00eb nga vende t\u00eb tjera p\u00ebrmes marr\u00ebveshjesh dypal\u00ebshe.<\/p>\n<p>Imagjinoni sikur Universiteti i Korc\u00ebs q\u00eb po vdes, t\u00eb ishte nj\u00eb destiacion p\u00ebr student\u00eb kinez\u00eb.<\/p>\n<p>Universiteti i Gjirokast\u00ebs p\u00ebr vietnamez\u00eb, Vlora p\u00ebr egjiptain\u00eb, q\u00eb meq\u00eb ra fjala po mbajn\u00eb n\u00eb k\u00ebmb\u00eb sot industrin\u00eb ton\u00eb ton\u00eb t\u00eb peshkimit, apo Elbasani p\u00ebr indian\u00eb.<\/p>\n<p>Ky migrim arsimor, nuk gjall\u00ebron vet\u00ebm universitetet por mund kthehet n\u00eb ekonomi p\u00ebr vet\u00eb qytetet tona t\u00eb mpakura.<\/p>\n<p>Prandaj them se n\u00ebse duam Universitet duhet t\u00eb gjejm\u00eb student\u00eb, sepse megjith\u00ebse m\u00ebsues ka, nx\u00ebn\u00ebs do ket\u00eb gjithmon\u00eb e m\u00eb pak.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gati nj\u00eb vit m\u00eb par\u00eb isha i ftuar p\u00ebr nj\u00eb bised\u00eb me student\u00eb t\u00eb gjuh\u00eb let\u00ebrsis\u00eb n\u00eb Universitetin e Korc\u00ebs. Nuk ishin m\u00eb shum\u00eb se 12 nx\u00ebn\u00ebs. Nj\u00ebzet vjet m\u00eb par\u00eb, n\u00eb at\u00eb deg\u00eb studionin disa qindra djem dhe vajza q\u00eb besonin se nj\u00eb diplom\u00eb mund t\u00eb t\u00eb siguroj\u00eb nj\u00eb pun\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Po sot [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":90817,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-90816","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90816","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90816"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90816\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":90818,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90816\/revisions\/90818"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90817"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90816"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90816"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90816"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}