{"id":90719,"date":"2025-07-18T09:26:09","date_gmt":"2025-07-18T09:26:09","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=90719"},"modified":"2025-07-18T09:26:09","modified_gmt":"2025-07-18T09:26:09","slug":"nga-vjen-termi-koke-turku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2025\/07\/18\/nga-vjen-termi-koke-turku\/","title":{"rendered":"Nga vjen termi &#8220;Kok\u00eb turku&#8221;?"},"content":{"rendered":"<p>Ky term e ka origjin\u00ebn tek besimi hebraik, me t\u00eb cilin, sipas nj\u00eb rituali biblik t\u00eb gjitha m\u00ebkatet hebraike faleshin dhe transferoheshin te nj\u00eb cjap.<br \/>\n&#8220;D\u00ebrgimi i dikujt n\u00eb shkret\u00ebtir\u00eb&#8221; vjen nga rituali i lasht\u00eb i Dhiat\u00ebs s\u00eb Vjet\u00ebr t\u00eb Bibl\u00ebs. Sipas k\u00ebtij rituali, nj\u00eb her\u00eb n\u00eb vit, t\u00eb gjitha m\u00ebkatet e njer\u00ebzimit vendoseshin mbi nj\u00eb cjap.<br \/>\nFjala &#8220;kok\u00eb turku&#8221; u shpik nga studiuesi protestant William Tyndale. Tyndale e p\u00ebrktheu tekstin origjinal hebraik &#8220;ez ozel&#8221; si &#8220;cjapi q\u00eb shkon&#8221;, gj\u00eb q\u00eb i dha jet\u00eb fjal\u00ebs &#8220;cjapi i shlyerjes&#8221; dhe m\u00eb von\u00eb termit &#8220;kok\u00eb turku&#8221;.<br \/>\nN\u00eb librin e Levitikut, Kapitulli 16, populli i Izraelit udh\u00ebzohet se si t\u00eb p\u00ebrgatitet p\u00ebr Shlyerjen. Uniteti i familjes dhe komunitetit ishte aq i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm saq\u00eb, nj\u00eb her\u00eb n\u00eb vit, ata duhej t\u00eb merrnin dy cjep\u00ebr, nj\u00eb p\u00ebr t&#8217;ia sakrifikuar Per\u00ebndis\u00eb dhe nj\u00eb p\u00ebr t&#8217;i &#8220;v\u00ebn\u00eb t\u00eb gjitha m\u00ebkatet&#8221;. Cjapi i zgjedhur d\u00ebbohej n\u00eb shkret\u00ebtir\u00eb p\u00ebr t\u00eb qet\u00ebsuar frym\u00ebn e lig\u00eb, duke i marr\u00eb me vete t\u00eb gjitha m\u00ebkatet, mosmarr\u00ebveshjet, debatet dhe dhimbjet. Ky ritual inkurajonte besimtar\u00ebt &#8220;p\u00ebr nj\u00eb fillim nga e para&#8221; dhe &#8220;le t\u00eb p\u00ebrpiqemi t\u00eb b\u00ebjm\u00eb m\u00eb mir\u00eb k\u00ebt\u00eb her\u00eb&#8221;!<br \/>\nP\u00ebrtej besimit biblik, koncepti \u00ebsht\u00eb thell\u00ebsisht psikologjik. Duke i detyruar besimtar\u00ebt t\u00eb fillojn\u00eb p\u00ebrs\u00ebri dhe p\u00ebrs\u00ebri nga e para, rituali biblik nuk b\u00ebn asgj\u00eb tjet\u00ebr ve\u00e7se i mban njer\u00ebzit e nj\u00eb grupimi ose komuniteti t\u00eb d\u00ebnuar me mjerimin e pak\u00ebnaq\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>Si ka evoluar termi &#8220;kok\u00eb turku&#8221; dhe si p\u00ebrdoret ai nga individ\u00eb dhe grupime shoq\u00ebrore deri n\u00eb dit\u00ebt e sotme mund t\u00eb lexoni:<br \/>\nSimon Ulndreu e p\u00ebrgatiti shqip nga:<br \/>\nhttps:\/\/diskursmonitor.de\/glossar\/suendenbock\/?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ky term e ka origjin\u00ebn tek besimi hebraik, me t\u00eb cilin, sipas nj\u00eb rituali biblik t\u00eb gjitha m\u00ebkatet hebraike faleshin dhe transferoheshin te nj\u00eb cjap. &#8220;D\u00ebrgimi i dikujt n\u00eb shkret\u00ebtir\u00eb&#8221; vjen nga rituali i lasht\u00eb i Dhiat\u00ebs s\u00eb Vjet\u00ebr t\u00eb Bibl\u00ebs. Sipas k\u00ebtij rituali, nj\u00eb her\u00eb n\u00eb vit, t\u00eb gjitha m\u00ebkatet e njer\u00ebzimit vendoseshin mbi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":90720,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-90719","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90719","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90719"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90719\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":90721,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90719\/revisions\/90721"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90720"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90719"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90719"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90719"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}