{"id":7141,"date":"2022-06-29T07:50:25","date_gmt":"2022-06-29T07:50:25","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=7141"},"modified":"2022-06-29T07:50:25","modified_gmt":"2022-06-29T07:50:25","slug":"ing-bexhet-cobani-fati-i-bibliotekes-madheshtore-te-familjes-libohova","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2022\/06\/29\/ing-bexhet-cobani-fati-i-bibliotekes-madheshtore-te-familjes-libohova\/","title":{"rendered":"Ing.Bexhet \u00c7obani\/Fati i bibliotek\u00ebs madh\u00ebshtore t\u00eb familjes Libohova&#8230;"},"content":{"rendered":"<p>FATI I BIBLIOTEK\u00cbS MADH\u00cbSHTORE,T\u00cb FAMILJES LIBOHOVA DHE I\u00a0 SUVENIREVE\u00a0 ME VLERA T\u00cb RALLA.<br \/>\n(Suvenir\u00eb\u00a0 me vlera t\u00eb rralla, t\u00eb familjes Libohova, i jan\u00eb dhuruar Titos nga Enver Hoxha) <\/p>\n<p>Biblioteka private\u00a0 e familjes Libohova ishte m\u00eb e madhja dhe m\u00eb e vlefshme n\u00eb Shqip\u00ebri.<br \/>\nAjo p\u00ebrmbante dokumente dhe materiale p\u00ebrgjat\u00eb qeverisjes s\u00eb vilajetit t\u00eb Janin\u00ebs q\u00eb prej viteve 1580, ku Vezir\u00eb kan\u00eb q\u00ebn\u00eb Asllanpashallijt\u00eb dhe trash\u00ebgimtar\u00eb t\u00eb tyre ngelen familja Libohova.<br \/>\nN\u00eb at\u00eb bibliotek\u00eb gjendeshin dokumente autentik\u00eb t\u00eb qeverisjes s\u00eb Ali Pash\u00eb Tepelen\u00ebs, ku pinjoll\u00ebt e familjes Libohova jan\u00eb st\u00ebrnip\u00ebrit e Shanishas\u00eb motr\u00ebs s\u00eb Ali Pashait.<br \/>\nN\u00eb mbarim t\u00eb vitit 1926, pak koh\u00eb para vdekjes, Mufid Bej Libohova i dha fund pjes\u00ebs s\u00eb par\u00eb t\u00eb kujtimeve t\u00eb tij politike dhe diplomatike q\u00eb mbulon periudh\u00ebn 1896-1927. Ato p\u00ebrfshijn\u00eb edhe dokumenta shtet\u00ebrore dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare origjinale, t\u00eb pa botuara, me nj\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb p\u00ebr Historin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb, ishin aty dhe fjalimet e debatet n\u00eb Parlamentin e Stambollit n\u00eb favor t\u00eb indipendenc\u00ebs komb\u00ebtare si dhe veprimtaria e tij n\u00eb fush\u00ebn diplomatike nd\u00ebrkomb\u00ebtare me qeverit\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb at\u00ebhershme. K\u00ebto shkrime t\u00eb gjera, si dhe studime t\u00eb tjera historike dhe juridike mbet\u00ebn n\u00eb bibliotek\u00ebn e Mufid Beut n\u00eb Libohov\u00eb, q\u00eb p\u00ebrmbante m\u00eb tep\u00ebr se 5000 v\u00ebllime, dor\u00ebshkrime autentike dhe materiale arkivore, mbi historin\u00eb e Shqip\u00ebrise, ndarjen e kufijve n\u00eb vitet 1914, ku Mufidi ishte an\u00ebtar i Komisionit Nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb Ndarjes s\u00eb kufijve si i vetmi Shqiptar. N\u00eb k\u00ebt\u00eb bibliotek\u00eb gjendeshin materiale, dokumenta dor\u00ebshkrime mbi shpalljen e Pavar\u00ebsis\u00eb dhe lindjen e shtetit Shqiptar deri n\u00eb vitet 1927.<br \/>\n\u00a0 N\u00eb k\u00ebt\u00eb bibliotek\u00eb\u00a0 gjendeshin v\u00ebllime t\u00eb t\u00ebra mbi historin\u00eb e vilajetit t\u00eb Janin\u00ebs, mbi shqiptar\u00ebt e Greqis\u00eb, materiale arkivore pron\u00ebsie t\u00eb familjeve t\u00eb m\u00ebdha shqiptare dhe dor\u00ebshkrime t\u00eb dinastis\u00eb Libohova mbi historin\u00eb e Shqip\u00ebris\u00eb.<br \/>\nUrdh\u00ebri p\u00ebr djegien e bibliotek\u00ebs Libohova nga udh\u00ebheqja komuniste n\u00eb vitin 1944, ishte e k\u00ebrkuar nga udh\u00ebheqja komuniste Jugosllave. Partizan\u00ebt injorant\u00eb b\u00ebrtisnin: t\u00eb djegim librat e beut !<br \/>\nAta nuk kuptonin se \u00e7far\u00eb d\u00ebmi kolosal i kan\u00eb b\u00ebr\u00eb historis\u00eb dhe kultur\u00ebs s\u00eb\u00a0 kombit shqiptar\u00a0<br \/>\nP\u00ebrve\u00e7 djegies s\u00eb bibliotek\u00ebs s\u00eb tij, komunist\u00ebt e ardhur n\u00eb pushtet n\u00eb vitin \u201944, sekuestruan, pla\u00e7kit\u00ebn, d\u00ebmtuan dhe shkat\u00ebrruan barbarisht edhe kompleksin e sht\u00ebpive t\u00eb familjes n\u00eb Libohov\u00eb (4 nd\u00ebrtesa t\u00eb m\u00ebdhaja mbi dy kate, m\u00eb shum\u00eb se 30 oda, ndodhur n\u00eb pazarin e Libohov\u00ebs, objekte t\u00eb mobiluara dhe dekoruara me vepra arti, me shum\u00eb krime e murale, me pem\u00eb e lule, t\u00eb rrethuara nga mure t\u00eb lart\u00eb me tre hyrje kryesore). Midis t\u00eb tjerash, u pla\u00e7kit\u00ebn mobilje t\u00eb vlefshme dhe disa prej tyre antike, hallira, qilima persiane, ornamente t\u00eb vjetra dhe t\u00eb \u00e7mueshme, argjendari, kristaleri, piktura t\u00eb vjetra me r\u00ebnd\u00ebsi komb\u00ebtare, dokumente t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme arkivore, shum\u00eb koleksione t\u00eb ndryshme dhe ve\u00e7an\u00ebrisht nj\u00eb koleksion sahatesh xhepi zvicerane t\u00eb florinjt\u00eb esmalto e pakta 30 cop\u00eb, xhevahire t\u00eb vjetra familjare dhe shum\u00eb sende t\u00eb vlefshme.<br \/>\nGjithashtu u zhduk\u00ebn disa pla\u00e7ka (sende) me nj\u00eb vleft\u00eb historike t\u00eb madhe si shpata e Sulltan Bajazitit me xhevahire, shala dhe armatime t\u00eb ndryshme t\u00eb Ali Pash\u00eb Tepelen\u00ebs (q\u00eb e kishte trash\u00ebguar prej tij sht\u00ebpia e bejler\u00ebve t\u00eb Libohov\u00ebs) si kobure, pushk\u00eb, shpata t\u00eb dekoruara me xhevahir\u00eb. Mjerisht, u zhduk dhe nj\u00eb kok\u00eb prej mermeri origjinale t\u00eb Greqis\u00eb antike q\u00eb p\u00ebrfytyronte nj\u00eb Dea e periudh\u00ebs s\u00eb lasht\u00eb me vleft\u00eb historike dhe artistike t\u00eb pa\u00e7mueshme. Simbas disa burimeve t\u00eb besueshme rezulton se k\u00ebto grabitje, antikuara me vlera te rralla, Enver Hoxha i&#8217;a kishte dhuruar (me shk\u00eblqim) Titos s\u00eb Jugosllavis\u00eb, si shenj\u00eb miq\u00ebsie dhe mir\u00ebnjohje p\u00ebr dashamir\u00ebsin\u00eb v\u00ebllaz\u00ebrore t\u00eb tij ndaj shok\u00ebve komunist\u00eb shqiptar\u00eb (duke harruar k\u00ebshtu masakrat gjakatare t\u00eb serb\u00ebve ndaj popullsis\u00eb shqiptare t\u00eb Kosov\u00ebs dhe kthimi i saj n\u00eb Federat\u00ebn komuniste Jugosllave).<br \/>\nEnver Hoxha i dhuroi Josif\u00a0 Broz Titos disa suvenire me\u00a0 vlera monumentale\u00a0 komb\u00ebtare, q\u00eb buronin nga pasuri e familjes Libohova, t\u00eb ruajtura prej brezash nga kjo familje e shquar, me prejardheje nga vezir\u00ebt e Arsllan Pashallinjve t\u00eb Janin\u00ebs.<br \/>\nSipas Kapllan bej Libohov\u00ebs\u00a0 \u00ebsht\u00eb th\u00ebn\u00eb gojarisht nga Kapllan Bej Libohova gjat\u00eb vizit\u00ebs n\u00eb Libohov\u00eb n\u00eb vitin 2001, se shpata e Sulltan bajazitit ishte pron\u00eb e familjes Libohova.<br \/>\nSipas historianit Luan Malltezi, p\u00ebr t\u00eb rikujtuar kontekstin historik t\u00eb sulltan Bajazitit II, ka theksuar mes t\u00eb tjerash se ky sulltan ka udh\u00ebhequr forcat otomane n\u00eb fushatat n\u00eb Shqip\u00ebri. Sulltan Mehmeti II kishte vdekur, n\u00eb krye t\u00eb perandoris\u00eb dhe nga dy djemt\u00eb e tij, n\u00eb fron ngjitet Bajaziti II, q\u00eb sipas Malltezit &#8216;\u00ebshte nje figur\u00eb q\u00ebndrore p\u00ebr stabilitetin q\u00eb vendosi n\u00eb perandorin\u00eb osmane. Bajaziti II ishte n\u00eb krye t\u00eb fushat\u00ebs kund\u00ebr kryengritjeve t\u00eb himarjot\u00ebve, ashtu si sulltan\u00ebt e kishin zakon te ishin n\u00eb krye t\u00eb betejave, pra n\u00eb 1481 dhe 1492 si dhe n\u00eb pushtimin e Durr\u00ebsit n\u00eb 1506.<br \/>\nShpata n\u00eb fjal\u00eb mban numrin e inventarit 841. Esht\u00eb n\u00eb gj\u00ebndje t\u00eb mir\u00eb, edhe pse nuk \u00ebsht\u00eb restauruar. Nuk rrezikohet dhe nuk paraqet nd\u00ebrhyrje urgjente&#8217;,- thot\u00eb Frederik Stamati, shef i laboratorit t\u00eb Konservimit dhe Arkeometris\u00eb, njeriu q\u00eb p\u00ebrgatiti k\u00ebt\u00eb skenar t\u00eb suksessh\u00ebm, me mb\u00ebshtetje t\u00eb Fondacionit Soros.<br \/>\nAi thot\u00eb se studimi i k\u00ebsaj shpate dhe i disa t\u00eb tjerave do t\u00eb vazhdoj\u00eb dhe q\u00ebllimi \u00ebsht\u00eb t\u00eb botohet nj\u00eb album, me fotografi dhe historin\u00eb e tyre, q\u00eb do t\u00eb k\u00ebrkoje edhe dy vjet pun\u00eb. Stamati tregon me pak fjal\u00eb rrug\u00ebn se si erdhi n\u00eb Fondin e Institutit t\u00eb Kultur\u00ebs Popullore.<br \/>\nSi fillim kjo shpat\u00eb u gjend n\u00eb Institutin Shkencor, n\u00eb vitet 1947-1948. M\u00eb pas fondi ku ajo b\u00ebnte pjes\u00eb kaloi n\u00eb<br \/>\nvar\u00ebsi t\u00eb Institutit t\u00eb Historis\u00eb dhe Gjuh\u00ebsis\u00eb, p\u00ebr t\u00eb ardhur tek ai i Kultur\u00ebs Popullore, ku ndodhet sot e k\u00ebsaj dite. Historia e origjin\u00ebs s\u00eb saj nuk dihet.<br \/>\n\u00a0 Kapllan Bej Libohova, pinjoll i familjes, ka deklaruar se shpata e Sulltan Bajazitit \u00ebsht\u00eb sekuestruar n\u00eb sarajet e familjes Libohova n\u00eb vitin 1944. Shpresojm\u00eb q\u00eb shpata e Sulltan Bajazitit t\u00eb jet\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri. N\u00eb romanin KOJRILLAT, n\u00eb faqen 151, me autor Fatmir Terziu flet qart\u00eb p\u00ebr suveniret e familjes Libohova.<br \/>\nFati i nj\u00eb s\u00ebr\u00eb grabitjesh\u00a0 nga fondi arkivor i familjes Libohova (shpata e Sulltanit, disa armatime t\u00eb Ali Pash\u00eb Tepelen\u00ebs, koka antike greke nj\u00eb s\u00ebr\u00eb armatimesh t\u00eb brezave t\u00eb Vezir\u00ebve t\u00eb Janin\u00ebs, an\u00ebtar\u00eb t\u00eb breznive Libohova) nuk dihen.<br \/>\nFatmir\u00ebsisht familja Libohova ruan nj\u00eb kujtim t\u00eb madh fustanin e Shanishas\u00eb, i cili \u00ebsht\u00eb ekspozuar para disa vitesh n\u00eb hotel Rogner n\u00eb Tiran\u00eb nga nip\u00ebrit e Mufid Bej Libohov\u00ebs.<br \/>\nn\u00eb foto posht\u00eb: Mufid Bej Libohova dhe Ollga Libohova<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/5070E63B-D567-414D-8052-E5F8F8896302-300x225.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" class=\"alignnone size-medium wp-image-7142\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/5070E63B-D567-414D-8052-E5F8F8896302-300x225.jpeg 300w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/5070E63B-D567-414D-8052-E5F8F8896302.jpeg 350w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/6DF81490-C4EC-4D62-B1EB-82B1711F44C8.jpeg\" alt=\"\" width=\"195\" height=\"258\" class=\"alignnone size-medium wp-image-7143\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>FATI I BIBLIOTEK\u00cbS MADH\u00cbSHTORE,T\u00cb FAMILJES LIBOHOVA DHE I\u00a0 SUVENIREVE\u00a0 ME VLERA T\u00cb RALLA. (Suvenir\u00eb\u00a0 me vlera t\u00eb rralla, t\u00eb familjes Libohova, i jan\u00eb dhuruar Titos nga Enver Hoxha) Biblioteka private\u00a0 e familjes Libohova ishte m\u00eb e madhja dhe m\u00eb e vlefshme n\u00eb Shqip\u00ebri. Ajo p\u00ebrmbante dokumente dhe materiale p\u00ebrgjat\u00eb qeverisjes s\u00eb vilajetit t\u00eb Janin\u00ebs q\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":7144,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":{"0":"post-7141","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-opinione"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7141","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7141"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7141\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7145,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7141\/revisions\/7145"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7144"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7141"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7141"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7141"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}