Sipas Prof.Dr.Thede Kahl, q\u00eb prej momentit t\u00eb krijimit t\u00eb kombit dhe t\u00eb shtetit Rumun me fe orthodokse p\u00ebrkat\u00ebsisht t\u00eb lindjes donin t\u00eb bashkonin gjith Rumun\u00ebt dhe vlleh\u00ebt (Arumun\u00ebt) n\u00eb nj\u00eb shtet.<\/p>\n
Vlleh\u00ebt autokton\u00eb jan\u00eb rumun vetem se flasin nj\u00eb theks t\u00eb rumunishtes. <\/p>\n
Me krijimin e shtetit Rumun lindi dhe idea nacionale Rumune, ashtu edhe si\u00e7 tek nacionet komb\u00ebt tjer\u00eb.
\nNenkuptohet me k\u00ebte ka lindur edhe ideja q\u00eb praktikisht jo vet\u00ebm Rumunet q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb territoret e shtetit t\u00eb sot\u00ebm t\u00eb quajtur Rumani, por edhe edhe Vllahet Vllehet me origjin\u00eb prejardhjen e tyre te kulluet Dake (Dacia), t\u00eb gjith\u00eb komunitetet e \u00e7obanve t\u00eb b\u00ebhen pjes\u00eb e ketij projekti. <\/p>\n
????????Kush jan\u00eb Vllehet Wallachia Rrumelia q\u00eb t\u00eb t\u00ebr\u00eb p\u00ebr nga etnia, gjuha, raca, jan\u00eb popull me origjin\u00eb Pellazge-iliro trako-dake maqedhone, t\u00eb cil\u00ebt, n\u00eb lasht\u00ebsi antiktitet nuk kan\u00eb folur, rumanisht, arumanisht, etj por kan\u00eb folur nj\u00eb gjuh\u00eb trung i Shqipes rrjedhur nga Pellazg\u00ebt q\u00eb deg\u00ebt jan\u00eb Dak\u00ebt, Thraket, Ilir\u00ebt, Epirotet e Maqedon\u00ebt, pra gjuhen qe sot ende i p\u00ebrgjigjet si trashgimtare gjuha Shqipe. <\/p>\n
Por me v\u00ebnitjen e gjuhes pas pushtimit t\u00eb eg\u00ebr Rromak nga dhuna e represioni i detyruar \u00e7komb\u00ebtarizues u p\u00ebrgjesuan n\u00eb gjuhen latine. Vllah (shqip v\u00eblla) apo Arumuni(te pushtuar nga Roma), e nga dikush thriten; si Goge, Lacafac, Cincari, por gjuha q\u00eb flasin \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gjuh\u00eb q\u00eb quhet vllahishte q\u00eb i ka rr\u00ebnj\u00ebt tek Pellazgishtja e vjet\u00ebr vulgare. <\/p>\n
Jo kote gjith teritoret ku mbizotronte etnia Vllehe u quajt nga Turqit, RUMELI.
\nNj\u00eb gjuh\u00eb fetare teknike sikurse ishte gjuha greke nuk e humbi nacionin e gjuhen vllahe, pra i gjith\u00eb ky etnicitet t\u00eb emruar nga antikiteti; rum, roma, apo si rumen, asokohe bizantine ende jeton\u00eb n\u00eb trullin e t\u00eb parve.<\/p>\n
K\u00ebshtu planifikohej, t\u00eb gjith\u00eb Arumun\u00ebt, bashk\u00eb me Rumenet meglen\u00eb, q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb Maqedoni, Istro-Rumen\u00ebt n\u00eb Kroaci dhe n\u00eb S\u00ebrbi…. te jene n\u00eb kuader tl konceptit nacionalist e shoven. <\/p>\n
Kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb pik\u00ebpamjet nacionaliste Rumune, k\u00ebto grupe etnike ti b\u00ebnin tashm\u00eb Rumun, duke zhdukur si etni q\u00eb dallojn\u00eb me disa ve\u00e7ori gjuh\u00ebsore etnike, q\u00eb si komunitet jan\u00eb vendas, me origjin\u00eb e me rr\u00ebnj\u00eb, iliro dake e thrake, epiro, maqedone e, q\u00eb kurrsesi nuk jan\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb p\u00ebrb\u00ebr\u00ebse t\u00eb nj\u00eb popullit e t\u00eb nj\u00eb kombit modern Rumun.<\/p>\n
????????Nga pik\u00ebpamja etnografe kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb e t\u00eb menduarit q\u00eb sesi n\u00ebp\u00ebrmes t\u00eb sh\u00ebnd\u00ebrrimit t\u00eb k\u00ebtyre etnive t\u00eb realizohet e ashtuquajtura idea e krijimit t\u00eb ashtuquajtur\u00ebs pse jo Perandori e “Rumanis\u00eb s\u00eb Madhe”, t\u00eb koh\u00ebs moderne kjo mund t\u00eb p\u00ebrgjigjet jo vet\u00ebm origjin\u00ebs e identitetit t\u00eb k\u00ebtyre komuniteteve Arumune, dhe vet fakteve t\u00eb drejt\u00ebs historike gjat\u00eb gjith\u00eb historis\u00eb, t\u00eb tok\u00ebs q\u00eb i takon atyre, pasi Arumun\u00ebt apo Vllah\u00ebt si grup etnik dhe me disa ve\u00e7ori si komb\u00eb\/nacionalitet, eshte autokton. <\/p>\n
????????Vllehet e Rumelis me gjuhen, etnografin e tyre doket e zakonet q\u00eb jeton jan\u00eb vendas ne trojet e tyre. Por jan\u00eb edhe nj\u00eb etni gjuh\u00ebsore, etnografike autoktone n\u00eb t\u00eb gjitha pjes\u00ebt e k\u00ebtij Ballkani t\u00eb lar\u00eb me gjak\u00eb. K\u00ebta, kan\u00eb qen\u00eb shum\u00eb t\u00eb lidhur me bizantin; ato ate edhe e udhhoqen me shekuj si priftrinj\u00eb t\u00eb zot e organizues e dijetare t\u00eb zot, Voskopoja etj u formuan nga Vllahet e Shqip\u00ebris\u00eb, kultura identiteti e trashigimia e nje kulture t\u00eb jashtzakoshme me tiparet homerike. <\/p>\n
????????Vllehet nuk kan\u00eb patur t\u00eb b\u00ebjn\u00eb apo t\u00eb bien n\u00eb kontakt, asnj\u00ebher\u00eb me Rumunet modern, n\u00eb veri t\u00eb gadishullit Ballkanik, p\u00ebr m\u00eb se 1000 vjet, me rradh\u00eb. Ata nuk kan\u00eb qen\u00eb asnj\u00ebher\u00eb n\u00eb kontakt me Rumanin\u00eb e Moldavin\u00eb. Pra, n\u00eb princip kjo \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb ide nacionaliste e shtetit modern Rumun, q\u00eb k\u00ebt\u00eb etnicitet gjuh\u00ebsor me origjin\u00eb etni pellazgo ilire ti sh\u00ebnd\u00ebrroj\u00eb n\u00eb ket\u00eb pjes\u00eb t\u00eb saj, k\u00ebto grupe t\u00eb ve\u00e7anta p\u00ebr nga historia. <\/p>\n
Kjo ka b\u00ebr\u00eb q\u00eb n\u00eb shek. e 19 -t\u00eb Rumania t\u00eb planifikonte, q\u00eb t\u00eb ngrinte nj\u00eb sistem arsimor kudo n\u00eb jug t\u00eb Ballkanit, duke hapur k\u00ebshtu m\u00eb se 100 shkolla dhe shum\u00eb kisha, kjo deri diku e nguliti etnin rumune tek vllehet. <\/p>\n
????????Vllahet Vllezer t\u00eb nj\u00eb gjaku e nj\u00eb gjuhe si Shqiptaret jan\u00eb vlera ma e ndritur e shoq\u00ebris\u00eb Shqiptare e, duhet ruajtur si bebza e synit, p\u00ebr shum breza n\u00eb vijimsi.<\/p>\n
Nga Diaspora Shqiptare Sued<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Sipas Prof.Dr.Thede Kahl, q\u00eb prej momentit t\u00eb krijimit t\u00eb kombit dhe t\u00eb shtetit Rumun me fe orthodokse p\u00ebrkat\u00ebsisht t\u00eb lindjes donin t\u00eb bashkonin gjith Rumun\u00ebt dhe vlleh\u00ebt (Arumun\u00ebt) n\u00eb nj\u00eb shtet. Vlleh\u00ebt autokton\u00eb jan\u00eb rumun vetem se flasin nj\u00eb theks t\u00eb rumunishtes. Me krijimin e shtetit Rumun lindi dhe idea nacionale Rumune, ashtu edhe si\u00e7 […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":58965,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-58964","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58964","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=58964"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58964\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":58966,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58964\/revisions\/58966"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/58965"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=58964"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=58964"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=58964"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}