{"id":28786,"date":"2022-11-16T18:12:49","date_gmt":"2022-11-16T18:12:49","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=28786"},"modified":"2022-11-16T18:12:49","modified_gmt":"2022-11-16T18:12:49","slug":"kulla-e-lumes-si-simbol-dhe-110-vjetori-i-luftes-epike-beteja-kunder-ushtrise-serbe-15-18-nentor-1912","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2022\/11\/16\/kulla-e-lumes-si-simbol-dhe-110-vjetori-i-luftes-epike-beteja-kunder-ushtrise-serbe-15-18-nentor-1912\/","title":{"rendered":"Kulla e Lum\u00ebs si simbol dhe 110 vjetori i LUFT\u00cbS EPIKE. Beteja kund\u00ebr ushtris\u00eb serbe, 15-18 n\u00ebntor 1912"},"content":{"rendered":"<p>Lufta e Lum\u00ebs dhe simboli i saj, Kulla e Lum\u00ebs. (Ripostim).<\/p>\n<p>Shkruar nga Neritan Kolgjini, nandor 2014.<\/p>\n<p>Vlera e simboleve komb\u00ebtare asht mjaft e njohun p\u00ebrgjat\u00eb historis\u00eb botnore. Simbolet p\u00ebr nji komb jan\u00eb zakonisht n\u00eb nj\u00eb num\u00ebr fare t\u00eb pak\u00ebt. Historikisht kan\u00eb qen\u00eb mbreti, flamuri me gjith\u00eb ngjyrat e komponentet e tij, nji qytet apo vendbetej\u00eb, himni komb\u00ebtar, dita komb\u00ebtare ose dita e flamurit e k\u00ebsodore.<br \/>\nP\u00ebr ne Lumjan\u00ebt, simbol unik dhe n\u00eb dijenin\u00eb ton\u00eb, &#8211; i pakrahasuesh\u00ebm n\u00eb gjith\u00eb trojet etnike \u2013 mbetet Kulla e Lum\u00ebs dhe beteja e famshme kund\u00ebr ushtris\u00eb serbe n\u00eb n\u00ebntor 1912. Asht fjala p\u00ebr betej\u00ebn q\u00eb nisi n\u00eb Qaf\u00eb t\u00eb Kolesjanit e p\u00ebrfundoi p\u00ebrtej Kull\u00ebs s\u00eb Lum\u00ebs, deri n\u00eb Zhur, p\u00ebrgjat\u00eb datave 15-18 n\u00ebntor 1912. Kjo betej\u00eb, simbas historian\u00ebve, sh\u00ebnon rastin e par\u00eb t\u00eb shpartallimit t\u00eb nji ushtrie serbe n\u00eb trojet shqiptare. Nji ushtri e cila deri n\u00eb ato dit\u00eb kishte njoft\u00eb vet\u00ebm fitore n\u00eb p\u00ebrballje me forcat osmane, q\u00eb ende gjendeshin n\u00eb Ballkan.<br \/>\nBeteja q\u00eb njihet si Lufta e Lum\u00ebs, n\u00eb nji vend normal dhe t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr historin\u00eb e vet, do t\u00eb ishte shnd\u00ebrrue pa diskutim n\u00eb nji vler\u00eb komb\u00ebtare, e cila do t\u00eb m\u00ebsohej n\u00eb shkolla nga klasa e par\u00eb, njilloj ta zem\u00eb si\u00e7 flasim p\u00ebr ngritjen e flamurit n\u00eb 1912, apo rezistenc\u00ebn e 7 prillit 1939. Kjo betej\u00eb normalisht do t\u00eb ishte shnd\u00ebrrue n\u00eb pjes\u00eb integrale t\u00eb psikes s\u00eb \u00e7do shqiptari, n\u00ebse k\u00ebtu do t\u00eb kishte pas\u00eb politikan\u00eb q\u00eb ndiejn\u00eb, mendojn\u00eb e veprojn\u00eb si shqiptar\u00eb. Mjerisht nji periudh\u00eb e gjat\u00eb e historis\u00eb son\u00eb shtetnore, ma shum\u00eb se gjysma e fundshekullit XX-t\u00eb, asht e dominueme prej politikan\u00ebsh, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb shkencat politike shqiptare p\u00ebrkufizohen si serbofil\u00eb. Prandej edhe Luma e historia e saj asht shmang\u00eb djall\u00ebzisht nga \u00e7do lib\u00ebr historie, madje edhe n\u00eb volumet e historis\u00eb s\u00eb Akademis\u00eb s\u00eb Shkencave, gjith\u00eb ajo betej\u00eb legjendare p\u00ebrmblidhet me nji fjali, p\u00ebr turpin e vet\u00eb autor\u00ebve dhe pseudoshkenc\u00ebs son\u00eb historiografike.<br \/>\nLufta antiserbe e Lumjan\u00ebve, mund t\u00eb quhet fare mir\u00eb si Termopilet shqiptare dhe asht e krahasueshme me \u00e7do betej\u00eb t\u00eb lavdishme q\u00eb kan\u00eb zhvillue edhe kombet ma t\u00eb njohuna n\u00eb bot\u00eb, italian\u00eb, francez\u00eb apo gjerman\u00eb.<br \/>\nPrandej me k\u00ebt\u00eb ngjarje historike kemi t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb ndihemi krenar\u00eb si lumjan\u00eb e shqiptar\u00eb. Sod e gjith\u00eb dit\u00ebn ajo betej\u00eb p\u00ebrban nji kulmim historik n\u00eb p\u00ebrballjen e p\u00ebrhershme me shkijet. E denj\u00eb p\u00ebr adhurim si simbol komb\u00ebtar! Lufta e Lum\u00ebs asht nj\u00eb nd\u00ebr t\u00eb paktat fare dhe njiher\u00ebsh ma e famshmja luft\u00eb, ku ne kemi dal\u00eb fitues, n\u00eb serin\u00eb e gjat\u00eb t\u00eb betejave me \u201cdreqnit kojshi\u201d.<br \/>\nDhe vet\u00eb beteja e Lum\u00ebs ka nji simbol q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsohet me Kull\u00ebn e Lum\u00ebs. N\u00eb nji monument n\u00eb Serbi, n\u00eb kujtim t\u00eb k\u00ebsaj beteje, thuhet se u asht lan\u00eb amanet serb\u00ebve q\u00eb: \u201cMos e harroni disfat\u00ebn n\u00eb Kull\u00ebn e Lum\u00ebs\u201d. Ky mesazh i kobsh\u00ebm dhe gjakndjell\u00ebs, e q\u00eb ngjan si nji thirrje e hapun p\u00ebr hakmarrje, njiher\u00ebsh p\u00ebrban nji d\u00ebshmi t\u00eb pakund\u00ebrshtueshme t\u00eb heroizmit dhe lavdis\u00eb lumjane t\u00eb d\u00ebshmueme prej vet\u00eb kund\u00ebrshtarit!<br \/>\nLufta e Lum\u00ebs ka edhe nji moment tjet\u00ebr glorioz q\u00eb tregon madh\u00ebshtin\u00eb e atyne luft\u00ebtar\u00ebve popullor\u00eb tue e ngrit\u00eb n\u00eb piedestal karakterin shqiptar e q\u00eb ka t\u00eb baj\u00eb me trajtimin e ushtar\u00ebve serb\u00eb t\u00eb kapun rob lufte. Simbas burimeve, gjat\u00eb k\u00ebsaj lufte formacionet popullore lumjane kan\u00eb dor\u00ebzue rreth 720 rob lufte. Fakt q\u00eb gjen mb\u00ebshtetje edhe n\u00eb autorin e famsh\u00ebm Dimitrije Tucoviq, i cili thot\u00eb se lumjan\u00ebt vet\u00ebm i \u00e7armatosin ushtar\u00ebt e kapun rob dhe m\u00eb pas i l\u00ebshojn\u00eb, kurse ushtria serbe masakron edhe f\u00ebmij\u00eb e pleq! Pik\u00ebrisht edhe p\u00ebr k\u00ebt\u00eb ep\u00ebrsi morale t\u00eb d\u00ebshmueme, p\u00ebr kt\u00eb sjellje tejet fisnike e kemi detyr\u00eb me e p\u00ebrkujtu \u00e7do muej nandor, k\u00ebt\u00eb ngjarje t\u00eb rrall\u00eb t\u00eb historis\u00eb son\u00eb.<br \/>\nMa posht\u00eb, nji album i vog\u00ebl me foto nga vendi i njohun si Kulla e Lum\u00ebs, Ura e Vezirit etj., t\u00eb cilat i ka sigurue me shum\u00eb kujdes, miku im, Naim Palushi, syni ma artistik i gjith\u00eb vendit nga Uji i Veleshic\u00ebs e deri n\u00eb Poslisht!<\/p>\n<p>Shk\u00ebputur nga faqa e Naim Palushi<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/89F23559-6998-4685-AB4A-0BAC49E4EC3E-300x168.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"168\" class=\"alignnone size-medium wp-image-28787\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/89F23559-6998-4685-AB4A-0BAC49E4EC3E-300x168.jpeg 300w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/89F23559-6998-4685-AB4A-0BAC49E4EC3E-768x431.jpeg 768w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/89F23559-6998-4685-AB4A-0BAC49E4EC3E-860x483.jpeg 860w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/89F23559-6998-4685-AB4A-0BAC49E4EC3E.jpeg 950w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/B0DB8E11-1AB9-4A0E-B1F0-DD80FE3E2A0B-300x214.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"214\" class=\"alignnone size-medium wp-image-28788\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/B0DB8E11-1AB9-4A0E-B1F0-DD80FE3E2A0B-300x214.jpeg 300w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/B0DB8E11-1AB9-4A0E-B1F0-DD80FE3E2A0B.jpeg 760w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/6EA8B2A5-3FBA-425A-AF22-40CE2230CC5F-300x225.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"225\" class=\"alignnone size-medium wp-image-28789\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/6EA8B2A5-3FBA-425A-AF22-40CE2230CC5F-300x225.jpeg 300w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/6EA8B2A5-3FBA-425A-AF22-40CE2230CC5F-768x576.jpeg 768w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/6EA8B2A5-3FBA-425A-AF22-40CE2230CC5F.jpeg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/DDD70ECE-560A-43C2-B6ED-B7F64BFA4994-300x219.jpeg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"219\" class=\"alignnone size-medium wp-image-28790\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/DDD70ECE-560A-43C2-B6ED-B7F64BFA4994-300x219.jpeg 300w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/DDD70ECE-560A-43C2-B6ED-B7F64BFA4994-768x562.jpeg 768w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/DDD70ECE-560A-43C2-B6ED-B7F64BFA4994-860x629.jpeg 860w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/DDD70ECE-560A-43C2-B6ED-B7F64BFA4994.jpeg 960w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/58EC52F1-F6F1-4B4C-A2D3-B0CF82D7252D-187x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"187\" height=\"300\" class=\"alignnone size-medium wp-image-28791\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/58EC52F1-F6F1-4B4C-A2D3-B0CF82D7252D-187x300.jpeg 187w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/58EC52F1-F6F1-4B4C-A2D3-B0CF82D7252D.jpeg 571w\" sizes=\"auto, (max-width: 187px) 100vw, 187px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lufta e Lum\u00ebs dhe simboli i saj, Kulla e Lum\u00ebs. (Ripostim). Shkruar nga Neritan Kolgjini, nandor 2014. Vlera e simboleve komb\u00ebtare asht mjaft e njohun p\u00ebrgjat\u00eb historis\u00eb botnore. Simbolet p\u00ebr nji komb jan\u00eb zakonisht n\u00eb nj\u00eb num\u00ebr fare t\u00eb pak\u00ebt. Historikisht kan\u00eb qen\u00eb mbreti, flamuri me gjith\u00eb ngjyrat e komponentet e tij, nji qytet apo [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":28792,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":{"0":"post-28786","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-te-tjera"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28786","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28786"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28786\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28793,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28786\/revisions\/28793"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/28792"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28786"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28786"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28786"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}