{"id":15893,"date":"2022-08-28T08:32:14","date_gmt":"2022-08-28T08:32:14","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=15893"},"modified":"2022-08-28T08:32:14","modified_gmt":"2022-08-28T08:32:14","slug":"shega-efektet-e-padiskutueshme-ne-shendetin-e-njeriut","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2022\/08\/28\/shega-efektet-e-padiskutueshme-ne-shendetin-e-njeriut\/","title":{"rendered":"Shega, efektet e padiskutueshme n\u00eb sh\u00ebndetin e njeriut."},"content":{"rendered":"<p>Shega\u00a0(Punica granatum, L.) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb bim\u00eb gjether\u00ebn\u00ebse nga familja Punicaceae (ose\u00a0Lythraceae\u00a0sipas klasifikimit APG), me origjin\u00eb nga nj\u00eb rajon gjeografik q\u00eb shtrihet nga Irani n\u00eb rajonin Himalajan t\u00eb Indis\u00eb veriore, dhe e pranishme q\u00eb nga koh\u00ebt e lashta n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rajonin e Mesdheut. <\/p>\n<p>Shega \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr frutat e vjesht\u00ebs, jo vet\u00ebm m\u00eb tunduese, por edhe m\u00eb e sh\u00ebndetshme. <\/p>\n<p>Ajo p\u00ebrmban nj\u00eb sasi t\u00eb madhe mikroelement\u00ebsh bimor\u00eb t\u00eb pakrahasuesh\u00ebm me asgj\u00eb tjet\u00ebr. Shum\u00eb studime kan\u00eb treguar q\u00eb shega ka disa efekte t\u00eb pabesueshme p\u00ebr organizmin e njeriut, duke ulur rrezikun e shum\u00eb s\u00ebmundjeve.<br \/>\nM\u00eb posht\u00eb listohen disa dobi t\u00eb k\u00ebtij fruti: <\/p>\n<p>1-Shega p\u00ebrmban shum\u00eb ushqyes t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm.<br \/>\nShega (latinisht Punica granatum), \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shkurre e cila prodhon nj\u00eb frut me ngjyr\u00eb t\u00eb kuqe. Diametri i saj \u00ebsht\u00eb rreth 5-12 cm. Kokrrat e sheg\u00ebs kan\u00eb shum\u00eb veti kuruese ashtu si dhe ushqyese. Nj\u00eb filxhan prej 174 gram p\u00ebrmban:<br \/>\nFibra: 7 gram<br \/>\nProteina: 3 gram<br \/>\nVitamin\u00eb C: 30% (t\u00eb doz\u00ebs s\u00eb p\u00ebrditshme t\u00eb rekomanduar)<br \/>\nVitamin\u00eb K: 36% (t\u00eb doz\u00ebs s\u00eb p\u00ebrditshme t\u00eb rekomanduar)<br \/>\nAcid folik: 16% (t\u00eb doz\u00ebs s\u00eb p\u00ebrditshme t\u00eb rekomanduar)<br \/>\nPotasium: 12% (t\u00eb doz\u00ebs s\u00eb p\u00ebrditshme t\u00eb rekomanduar)<br \/>\nJan\u00eb disa varietete sheg\u00ebsh, ka sheg\u00eb t\u00eb \u00ebmbla, t\u00eb tharja dhe midis dy shijeve apo majhoshe sikurse e thot\u00eb populli.<br \/>\nTe sheg\u00ebt e \u00ebmbla nj\u00eb filxhan p\u00ebrmban 24 gram sheqer dhe 144 kalori. <\/p>\n<p>2-Shega \u00ebsht\u00eb mbart\u00ebse e dy substancave unike t\u00eb cilat jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb avantazheve sh\u00ebndet\u00ebsore.<br \/>\nPunicalagins(nga latinishtja)-nj\u00eb oksidant shum\u00eb i fuqish\u00ebm i gjendur n\u00eb l\u00ebngun dhe levozhg\u00ebn e sheg\u00ebs, i cili ka nj\u00eb nivel antioksidimi tre her\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb se vera e kuqe dhe \u00e7aji jeshil.<br \/>\nAcid punicic(nga latinishtja)- gjithashtu i njohur dhe si vaji i far\u00ebs s\u00eb sheg\u00ebs, \u00ebsht\u00eb acidi yndyror\u00eb kryesor i gjendur tek kokrrat e sheg\u00ebs, i cili ka nj\u00eb efekt t\u00eb fuqish\u00ebm biologjik. <\/p>\n<p>3-Shega ka efekte anti-inflamatore. Inflamacioni kronik \u00ebsht\u00eb shtysa kryesore ndaj shum\u00eb s\u00ebmundjeve vdekjeprur\u00ebse. K\u00ebtu p\u00ebrfshihen s\u00ebmundjet e zemr\u00ebs, kanceri, dy llojet e diabetit, alzheimer dhe obeziteti.<br \/>\nStudime t\u00eb shumta kan treguar se ajo ka aft\u00ebsi t\u00eb ul\u00eb aktivitetin inflamator n\u00eb procesin e tretjes, ashtu si dhe rrezikun e kancerit t\u00eb gjirit. Nj\u00eb studim i kryer rreth diabetit tregon se 250 ml l\u00ebng shege ne dit\u00eb, p\u00ebr 12 jav\u00eb, ul duksh\u00ebm nivelin e inflamacionit dhe t\u00eb interleukin\u00ebs me 32% dhe 30%. <\/p>\n<p>4-Shega ndihmon n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr kancerit t\u00eb prostat\u00ebs.<br \/>\nKanceri i Prostat\u00ebs \u00ebsht\u00eb lloji m\u00eb i hasur i kancerit tek meshkujt. PSA-ja (antigjen specifik i prostates) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb sh\u00ebnjues i kancerit t\u00eb prostat\u00ebs n\u00eb gjak. Meshkujt t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb nj\u00eb dyfishim t\u00eb nivelit t\u00eb PSA-s\u00eb br\u00ebnda nj\u00eb harku t\u00eb shkurt\u00ebr kohor\u00eb, jan\u00eb m\u00eb t\u00eb predispozuar t\u00eb ken\u00eb kancer prostate.<br \/>\nMjaft interesant ishte nj\u00eb studim i b\u00ebr\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb, ku rezultonte se 237 ml l\u00ebng shege n\u00eb dit\u00eb ul aft\u00ebsin\u00eb e PSA-s\u00eb p\u00ebr tu dyfishuar. P\u00ebrkat\u00ebsisht, nga 15 muaj n\u00eb 54 muaj- diferenc\u00eb kjo mjaft e madhe kohore. <\/p>\n<p>5-Shega ndihmon n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr kancerit t\u00eb gjirit.<br \/>\nKanceri i gjirit \u00ebsht\u00eb lloji m\u00eb i hasur i kancerit tek femrat. Ekstrakte nga shega kan\u00eb treguar nj\u00eb ulje t\u00eb rrezikut t\u00eb k\u00ebsaj s\u00ebmundjeje dhe madje ka sh\u00ebrbyer edhe si vras\u00ebse t\u00eb ketyre qelizave vdekjeprur\u00ebse.<br \/>\nMegjithat\u00eb, n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim jan\u00eb duke u b\u00ebr\u00eb studime t\u00eb m\u00ebtejshme. <\/p>\n<p>6-Shega ndikon n\u00eb uljen e tensionit.<br \/>\nTensioni i lart\u00eb (hypertension) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr shaktar\u00ebt e goditjeve n\u00eb zem\u00ebr dhe infarkteve. Nj\u00eb studim shkencor\u00eb na tregon se pas konsumimit t\u00eb 150 ml l\u00ebng shege n\u00eb dit\u00eb, personat me tension t\u00eb lart\u00eb kan\u00eb pasur ulje t\u00eb ndjeshme p\u00ebr gjat\u00eb 2 jav\u00ebve. <\/p>\n<p>7-Shega mund t\u00eb ndihmoj\u00eb kundra artritit dhe dhimbjeve artikulare.<br \/>\nKa shum\u00eb lloje artitesh, por shumica p\u00ebrfshijn\u00eb disa forma t\u00eb infalamcionit n\u00eb lidhjet artikulare. Duke par\u00eb se kjo bim\u00eb ka efekt anti-inflamator, kjo na sjell n\u00eb konkluzionin se ajo ndihmon edhe ne sh\u00ebrimin nga disa lloje t\u00eb artritit. Studime laboratorike kan\u00eb treguar se ekstrakte t\u00eb sheg\u00ebs mund t\u00eb bllokojn\u00eb disa enzima t\u00eb cilat jan\u00eb t\u00eb njohura p\u00ebr d\u00ebmin q\u00eb shkaktojn\u00eb tek lidhjet artikulare. <\/p>\n<p>8- L\u00ebngu i sheg\u00ebs mund t\u00eb ul\u00eb rrezikun ndaj s\u00ebmundjeve t\u00eb zemr\u00ebs.<br \/>\nS\u00ebmundja e zemr\u00ebs jan\u00eb momentalisht shkaku kryesor i vjekjeve t\u00eb parakohshme n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn.<br \/>\nKjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb s\u00ebmundje e komplikuar, e cila shkaktohet nga shum\u00eb faktor\u00eb. Acidi punicic, i cili \u00ebsht\u00eb acidi kryesor tek shega, mund t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb mbrojtjen e zemr\u00ebs. N\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb b\u00ebr\u00eb me 51 persona me kolesterol dhe trigliceride t\u00eb larta, t\u00eb cil\u00ebt konsumuan 800 miligram n\u00eb dit\u00eb vaj fare nga shega p\u00ebr 4 jav\u00eb rresht, rezultatet ishin shum\u00eb t\u00eb dukshme, duke na dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb ulje t\u00eb konsiderueshme t\u00eb triglicerideve.<br \/>\nNj\u00eb tjet\u00ebr studim u fokusua tek efektet e l\u00ebngut t\u00eb sheg\u00ebs tek persona me dy lloje t\u00eb diabetit dhe kolesterol t\u00eb lart\u00eb. Nga ky studim u vu re nj\u00eb ulje e dukshme e kolesterolit LDL, ashtu si edhe p\u00ebrmir\u00ebsime. <\/p>\n<p>9-L\u00ebngu i sheg\u00ebs mund t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb trajtimin e \u00e7rregullimeve t\u00eb ereksionit.<br \/>\nL\u00ebngu i sheg\u00ebs ka treguar se \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i dobish\u00ebm n\u00eb \u00e7rregullimet e k\u00ebtij lloji dhe ndihmues n\u00eb qarkullimin e gjakut n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb trupin. <\/p>\n<p>10- P\u00ebrdorimi i sheg\u00ebs ndihmon n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr mykut dhe bakterieve.<br \/>\nP\u00ebrber\u00ebsit e sheg\u00ebs ndihmojn\u00eb n\u00eb heqjen e shum\u00eb mikroorganizmave t\u00eb d\u00ebmshme p\u00ebr trupin e njeriut. Efektet e saj jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb dobishme n\u00eb eliminimin e disa lloje bakteriesh, duke p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu edhe Candida albicans. Efektet antibakteriale t\u00eb sheg\u00ebs ndihmojn\u00eb n\u00eb mbrojtjen kund\u00ebr infektioneve apo inflamacioneve n\u00eb goj\u00eb. <\/p>\n<p>11-Shega luan nj\u00eb rol t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimin e memorjes.<br \/>\nNuk ka akoma rezultate shkencore n\u00eb lidhje me k\u00ebt\u00eb teori, por disa studime kan\u00eb treguar p\u00ebrmir\u00ebsime t\u00eb dukshme tek pacient\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt vuajn\u00eb nga deficite n\u00eb memorje pas n\u00ebnshtrimit ndaj nj\u00eb operacioni. Nj\u00eb tjet\u00ebr studim i b\u00ebr\u00eb me 28 t\u00eb moshuar me probleme t\u00eb kujtes\u00ebs, ka treguar se 237 ml l\u00ebng shege n\u00eb dit\u00eb p\u00ebrmir\u00ebson memorjen vizuale. <\/p>\n<p>12-Shega p\u00ebrmir\u00ebson performanc\u00ebn n\u00eb aktivitete fizike.<br \/>\nShega \u00ebsht\u00eb e pasur me nitrate dietike, t\u00eb cilat luajn\u00eb nj\u00eb rol kryesor n\u00eb performanc\u00ebn fizike t\u00eb individit. N\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb b\u00ebr\u00eb me 19 atlet\u00eb, tregon se 1 gram ekstrakti shege i marr\u00eb 30 minuta para gar\u00ebs, ndihmon shum\u00eb n\u00eb qarkullimine e gjakut gjat\u00eb aktivitetit fizik.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shega\u00a0(Punica granatum, L.) \u00ebsht\u00eb nj\u00eb bim\u00eb gjether\u00ebn\u00ebse nga familja Punicaceae (ose\u00a0Lythraceae\u00a0sipas klasifikimit APG), me origjin\u00eb nga nj\u00eb rajon gjeografik q\u00eb shtrihet nga Irani n\u00eb rajonin Himalajan t\u00eb Indis\u00eb veriore, dhe e pranishme q\u00eb nga koh\u00ebt e lashta n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb rajonin e Mesdheut. Shega \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr frutat e vjesht\u00ebs, jo vet\u00ebm m\u00eb tunduese, por [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":15894,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[107],"tags":[],"class_list":{"0":"post-15893","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kuriozitete"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15893","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15893"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15893\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15895,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15893\/revisions\/15895"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15894"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15893"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15893"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15893"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}