{"id":11193,"date":"2022-07-25T17:56:11","date_gmt":"2022-07-25T17:56:11","guid":{"rendered":"https:\/\/neutrale.al\/?p=11193"},"modified":"2022-07-25T17:57:25","modified_gmt":"2022-07-25T17:57:25","slug":"ing-ajet-ramcaj-pa-luften-e-koplikut-shqiperia-sdo-kishte-28-mije-km","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/2022\/07\/25\/ing-ajet-ramcaj-pa-luften-e-koplikut-shqiperia-sdo-kishte-28-mije-km\/","title":{"rendered":"Ing.Ajet Ramcaj\/ Pa luft\u00ebn e Koplikut, Shqip\u00ebria s&#8217;do kishte 28 mij\u00eb km"},"content":{"rendered":"<p>Nes\u00ebr, m\u00eb 26 korrik, b\u00ebhen plot 102 vite nga nisja e luft\u00ebs epike t\u00eb Koplikut. <\/p>\n<p>Quhet e Koplikut si nj\u00eb p\u00ebrcaktim i thjesht\u00eb, por ajo ishte beteja e Malcis\u00eb s\u00eb Madhe ndaj forcave serbo-malazeze. <\/p>\n<p>Kush ishte sfondi politik i koh\u00ebs ? <\/p>\n<p>Deri at\u00ebher\u00eb, qytetin kryesor t\u00eb vendit e kontrollonte forca ushtarake e aleat\u00ebve fitues t\u00eb\u00a0Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore.<br \/>\nKjo forc\u00eb komandohej nga gjenerali francez De Fortou.<br \/>\nIshte k\u00ebrkesa e qeveris\u00eb s\u00eb krijuar nga\u00a0Kongresi i Lushnjes, q\u00eb Shkodra dhe krahina t\u00eb kalonte n\u00eb var\u00ebsi t\u00eb Tiran\u00ebs. <\/p>\n<p>M\u00eb 11 mars 1920 gjenerali francez e la Shkodr\u00ebn n\u00eb menaxhimin e\u00a0p\u00ebrlimtares\u00a0dhe kryetarit t\u00eb saj,\u00a0Musa Juka. <\/p>\n<p>Rajoni ziente dhe s\u00ebrbo-malazez\u00ebt mbeteshin t\u00eb paepur n\u00eb \u00ebndrr\u00ebn shekullore p\u00ebr t\u00eb rr\u00ebmbyer malcin\u00eb dhe Shkodr\u00ebn. <\/p>\n<p>M\u00eb 26 korrik 1920 fillon me serbo-malazez\u00ebt, ajo q\u00eb njihet si Lufta e Koplikut. <\/p>\n<p>Fillimisht jan\u00eb 1200-1300 vet\u00eb t\u00eb krahin\u00ebs Malci e Madhe, vullnetar\u00eb t\u00eb mledhun me p\u00ebrballu shkjaun dhe e p\u00ebrballojn\u00eb.<br \/>\nNga nj\u00eb dokument i koh\u00ebs m\u00ebsohet se\u00a0 ushtria vullnetare e Malcis\u00eb s\u00eb Madhe p\u00ebrb\u00ebhej: 120 trupa\u00a0 nga Rapsha e Hotit, 103 trupa nga Traboinit (Hotit), 32 nga Gruda, 307 nga Kastrati, 148 nga Shkreli, 133 nga Rrjolli, 34 nga Buza e Ujit, 132 nga Lohja e Re\u00e7i, 76 nga Grizha, 50 nga Gruemira, 30 nga Kopliku, 98\u00a0 nga Kopliku i Sip\u00ebrm \u2013Bogiq \u2013Palvar-Dobre etjer.<br \/>\nSipas trashigimis\u00eb gojore kishte shum\u00eb e m\u00eb shum\u00eb vullnetar\u00eb t\u00eb liris\u00eb sesa paraqet ky regjistrim zyrtar\u00eb. K\u00ebtyre forcave\u00a0 mbrojt\u00ebse t\u00eb Malcis u prinin kapedan\u00eb e bajraktar t\u00eb t\u00eb dy besimeve fetare.<br \/>\nShqipnia kish aher\u00eb qeverin\u00eb Delvina dal\u00eb nga Kongresi i Lushnjes.<br \/>\nKjo qeveri, duke qen\u00eb e pafuqishme, nuk e kish mshtet\u00eb ma par\u00eb Luft\u00ebn e Vlor\u00ebs me italian\u00ebt, zyrtarisht jo, se shpirtnisht dihet q\u00eb po.<br \/>\nN\u00eb Koplik, nga fillim gushti kjo qeveri bjen Ahmet Zogun, Minist\u00ebr i Mrensh\u00ebm, me nja 200 xhandar\u00eb.<br \/>\nNumri i vullnetarve n\u00ebrkoh\u00eb kish mrrit\u00eb\u00a0 4-5 mij\u00eb vet\u00eb nga gegnia shqiptare n\u00eb Koplik e rrethina\u00a0 t\u00eb Shkodr\u00ebs. <\/p>\n<p>Me ardhjen e Zogut\u00a0 me xhandar\u00eb, Lufta e Koplikut merr ngjyra tjera.<br \/>\nTash ajo konsiderohej luft\u00eb n\u00ebrshtetnore. <\/p>\n<p>Asht e para luft\u00eb q\u00eb kena ba shtet me shtet, e na n\u00eb mrojtje ata n\u00eb sulm.<br \/>\nNuk du ti bi gjat\u00eb sepse duhen referuar dokumenta e kujtime t\u00eb koh\u00ebs,<br \/>\npor asht turp e marre p\u00ebr pushtetar\u00ebt Lokal\u00eb e Q\u00ebndror\u00eb, q\u00eb n\u00eb 30 vjet nuk e p\u00ebrkujtojn\u00eb k\u00ebt Luft\u00eb dhe as kan\u00eb k\u00ebrku me nderu me kto dekoratat me shumic\u00eb q\u00eb japin president\u00ebt e Republik\u00ebs.<br \/>\nLufta e Koplikut asht lufta ma heroike q\u00eb na si\u00a0 shtet e vullnetar\u00ebt , n\u00eb em\u00ebr t\u00eb tij, kena ba p\u00ebr me mrojt\u00eb territoret nga tjet\u00ebrsimi. <\/p>\n<p>Pa Luft\u00ebn e Koplikut nuk do ishim 28 mij\u00eb km katror sot.<br \/>\nShqipnia do ishte cung dhe noshta shkruesi i k\u00ebtyre radh\u00ebve do kishte shtet\u00ebsi Malazeze, se gjakun s&#8217;do mujtnin t&#8217;ma nryshonin.<br \/>\nVlen me sjell n\u00eb kujtes\u00eb se n\u00eb nder t\u00eb k\u00ebsaj lufte epike, regjimi komunist kish ba nj\u00eb memorial q\u00eb p\u00ebr mua i q\u00ebnronte koh\u00ebs.<br \/>\nMalcori i panjohur ishte simbol i gjetur dhe p\u00ebrputhej me sfondin e maleve dhe shpirtin e malcor\u00ebve.<br \/>\nK\u00ebta t\u00eb rilindjes s\u00eb fasadave deshn me vu aty e n\u00eb ven t\u00eb tij dy voe pulash, pa kuptim ose fyes.<br \/>\nBanor\u00ebt, un\u00eb midis tyre, reaguam fort dhe ato nuk u vun\u00eb.<br \/>\nTani kan\u00eb vendosur nj\u00eb skulptur\u00eb t\u00eb zhanrit abstraksion. <\/p>\n<p>Un\u00eb nuk jam skulptor dhe nuk mun e gjykoj teknikisht, por duke qen\u00eb inxhinier mbetem n\u00eb iden\u00eb, se ajo betej\u00eb nuk ishte abstrakte, ishte konkrete dhe me motiv t\u00eb qart\u00eb komtar.<br \/>\nSi e till\u00eb, m\u00eb domethan\u00ebs mbetet &#8220;Malcori&#8221; i m\u00ebparsh\u00ebm epik.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/C14C0103-29DF-49EE-97E0-22EE4151D44C-291x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"291\" height=\"300\" class=\"alignnone size-medium wp-image-11196\" srcset=\"https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/C14C0103-29DF-49EE-97E0-22EE4151D44C-291x300.jpeg 291w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/C14C0103-29DF-49EE-97E0-22EE4151D44C-993x1024.jpeg 993w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/C14C0103-29DF-49EE-97E0-22EE4151D44C-768x792.jpeg 768w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/C14C0103-29DF-49EE-97E0-22EE4151D44C-860x887.jpeg 860w, https:\/\/neutrale.al\/wp-content\/uploads\/2022\/07\/C14C0103-29DF-49EE-97E0-22EE4151D44C.jpeg 1047w\" sizes=\"auto, (max-width: 291px) 100vw, 291px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nes\u00ebr, m\u00eb 26 korrik, b\u00ebhen plot 102 vite nga nisja e luft\u00ebs epike t\u00eb Koplikut. Quhet e Koplikut si nj\u00eb p\u00ebrcaktim i thjesht\u00eb, por ajo ishte beteja e Malcis\u00eb s\u00eb Madhe ndaj forcave serbo-malazeze. Kush ishte sfondi politik i koh\u00ebs ? Deri at\u00ebher\u00eb, qytetin kryesor t\u00eb vendit e kontrollonte forca ushtarake e aleat\u00ebve fitues t\u00eb\u00a0Luft\u00ebs [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":11194,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":{"0":"post-11193","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-opinione"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11193"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11197,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11193\/revisions\/11197"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11194"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/neutrale.al\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}